ताजा समाचार
ट्रकले मोटरसाइकललाई ठक्कर दिंदा एक जनाको मृत्यु || महोत्तरी ४ ‘क’ मा फोरम र क्षेत्र नं २ र || महोत्तरीको १ मा ‘क’ बाट वामगठबन्धनका शारदा थापा विजयी || सप्तरी १ प्रदेशसभा ‘ख’मा राजपाका उपाध्यक्ष साह विजयी || महोत्तरीको ४ ‘ख’ बाट फोरमका सिंह विजयी || मधेशी जनताको गम्भीर दायित्व र चुनौती थपिएको : नेता भण्डारी || विजयी ¥यालीबाट फर्कदा दुर्घटनामा परी मृत्यु || राजपा अध्यक्षमण्डल सदस्य भण्डारी विजयी || महतोको भव्य विजयी जुलुस || लैंगिक हिँसा न्यूनिकरणको लागि नाटक || सुनसरी ४ मा अर्थमन्त्री ज्ञानेन्द्रबहादुर कार्की विजयी || प्यालेष्टिनी हमासले बनाएको सुरुङमार्ग इजरायली सेनाद्वारा ध्वस्त || म्यान्चेस्टर सिटीद्वारा म्यान्चेस्टर युनाईटेड पराजित || सिरहा–३ बाट एमालेका श्रेष्ठ विजयी, को हुन् श्रेष्ठ ? || महोत्तरी निर्वाचन क्षेत्र न. ३ महन्थ ठाकुर विजयी || महिला हिंसाविरुद्ध निःशुल्क हेल्पलाइन ११४५ शुरु || पौडेलद्वारा पुनः मतदानको माग || सिरहा–३ मा श्रेष्ठ विजयी || महोत्तरीका सञ्चारकर्मीले सहजरुपमा सूचना पाउन सकेनन् || यो जित मधेस आन्दोलनको जित हो:महतो || महासचिव पोखरेल विजयी || धनुषा ३ (ख) मा राजपा विजयी || सप्तरी ३ मा चौधरी विजयी || प्रधानमन्त्री देउवा छैटौँ पटक विजयी || धनुषा क्षेत्र नं ३(क) मा काँग्रेस विजयी || काँग्रेसका अर्जुननरसिंह केसीलाई एमालेका खतिवडाले १० हजार बढी मतले हराए || मोरङ क्षेत्र नं ५ मा वाम गठबन्धनका मण्डल विजयी || बस पल्टिँदा सत्र घाइते || मोरङ – ४ मा मोदी विजयी || काठमाडौँ क्षेत्र १० बाट केसी विजयी || काँग्रेसलाई पुनःसंरचना गर्ने गगनको अठोट || टेलिसेन्टर सेवा प्रभावकारी बन्न सकेनन् || भ्रष्टाचारजन्य क्रियाकलाप विश्वकै लागि चुनौती ः प्रधानमन्त्री || कास्कीमा वाम गठबन्धनको अग्रता कायमै || नेपाल र एंगोलाबीच कूटनीतिक सम्बन्ध स्थापना || प्रदेश(क)मा वाम गठबन्धनका रेग्मी निर्वाचित || ओली र लिङ्देन अगाडि || श्रेष्ठलाई खेलकुद क्षेत्रदेखि संसद्सम्म पुग्ने अवसर || ट्र्याक्टर दुर्घटनामा मृत्यु || खनाल र नेम्वाङको अग्रता ||
छ दशकमा फेरिएको निर्वाचन शैली

मंसिर १४, २०७४

  •  नारायण अधिकारी      

चितवन: नेपालमा निर्वाचन शुरु भएको छ दशकमा साधनस्रोतमा मात्रै होइन, शैलीमा पनि परिवर्तन आएको छ ।

विसं २०१५ मा मतदान गरेका वृद्धवद्धाले त्यो बेला र अहिलेको निर्वाचनलाई तुलना गरेका छन् । उनीहरूले अहिलेको शैलीलाई ठूलो तामझामको संज्ञा दिएका छन् ।

पहिलो पटक २०१५ सालमा मतदान गर्ने अहिले ८० वर्ष नाघेका छन् । त्यतिबेला २१ वर्ष उमेर पुगेकाले मात्रै मतदान गर्न पाउने व्यवस्था थियो । नेपालमा पहिलो पटक २००४ सालमा पहिलो म्यूनिसिपल चुनाव भएको इतिहास छ । यद्यपि बालिग मताधिकारको आधारमा भने २००७ सालमा राणा शासन अन्त्य भएपछि २०१५ सालमा भएको आम निर्वाचनलाई पहिलो निर्वाचन मानिएको छ ।

पच्चीस वर्षको उमेरमा पहिलो पटक २०१५ सालमा मतदान गर्नुभएका ८९ वर्षीय प्रागदत्त गौतमलाई अहिलेको निर्वाचन निकै अनौठो लाग्ने गरेको छ । हाल भरतपुर महानगरपालिका–१० मा बसोवास गर्दै आउनु भएका गौतमले पहिलो पटक मतदान गरेको क्षण निकै स्मरणीय भएको बताउनुभयो ।

उहाँले भन्नुभयो “एक दुई जना प्रहरी हुन्थे निकै हार्दिकताका साथ मानिसले मतदान गर्थे, अहिले निर्वाचन निकै भड्किलो भएको छ, यो राम्रो भएन । अहिले पैसा बाँड्ने र भोजभतेर गर्ने नराम्रो चलन बढ्यो ।” पहिलो र्निावचनको सम्झना गर्दै गौतमले भन्नुभयो “त्यतिखेर मतपत्र लिखित हुन्थ्यो, व्यालेट हँुदैनथ्यो ।” उहाँले पहिलो पटक कास्कीको खलाङ्गकोटमा मतदान गर्नुभएको थियो ।

भरतपुर महानगरपालिका–११ का ८१ वर्षीय लिलाधर धितालले २०१५ सालमा गोरखाको खरिबोटमा मतदान गर्नुभएको थियो । त्यतिबेलाको निर्वाचनमा डरत्रास हुँदैनथ्यो । उहाँले अहिले मारपीटको डर हुने गरेको बताउनुभयो ।

धितालले गुनासो गर्नुभयो “अहिले भोट हाल्न जाँदा पनि मार्छन् कि भन्ने डर हुने गर्छ, त्यतिबेला झण्डा केही हुँदैनथ्यो । शान्तसँग भोट हालिन्थ्यो ।” उहाँले विगत स्मरण गर्दै भन्नुभयो । निर्वाचन यसरी नै भड्किलो बन्दै गयो भने गाह्रो हुने उहाँको सुझाव छ ।

भरतपुर महानगरपालिका विशाल चोकका ८५ वर्षीय जगन्नाथ सुवेदीले २०१५ सालमा काठमाडौँमा मतदान गर्नुभएको थियो । तनहुँमा पुख्र्याैली थलो भएपनि कामको शिलसिलामा उहाँ काठमाडौँ बस्नुहुन्थ्यो । त्यतिबेलाका नेता गणेशमान सिंह र पुष्पलाल श्रेष्ठ भएको उहाँलाई स्मरण छ ।

विसं २०१५ को निर्वाचन स्मरण गर्दै उहाँले भन्नुभयो, “त्यतिबेला उम्मेदवारले नै टिनको बक्सा बनाएर ल्याउँथे ।” उहाँले त्यतिबेला अहिलेको जस्तो खुवाउने पिलाउने र धम्क्याउने भन्ने हुन्न्थ्यो । वडा हाकिमले उम्मेदवार टुंग््याउने चलन रहेको उहाँले बताउनुभयो । सुवेदीले भन्नुभयो, “त्यो बेला सिस्टम थियो, ईज्ज्त थियो, अहिले त्यस्तो छैन ।”  

भरतपुर भोजाडमा बसोबास गर्दै आउनुभएका ८७ वर्षीय गिरिनाथ सापकोटालाई अहिले निर्वाचन देखेर दिक्क लागेको छ । विसं २०१५ मा २६ वर्षको उमेरमा पहिलो पटक गोरखाको खरिबोटमा मतदान गर्नुभएका सापकोटालाई अहिलेको तामझाम मन परेको छैन ।

उहाँले भन्नुभयो “अहिले धेरै तामझाम भयो, प्रचार बढी भयो, राम्रो भएन, भोट कसरी हाल्ने सिकाउँदैन, तामझाम गर्दै बाटोबाटो हिड्छन् मात्रै,” उहाँले भन्नुभयो ।

विसं २०१५ मा स्याङ्जामा निर्वाचन नै गराउनु भएका ८९ वर्षीय बलराम पौडेल पहिलो निर्वाचनको पोलिङ अफिसर हुनुहुन्थ्यो । उहाँले स्मरण गर्नुभयो “मतदान गर्नेको औलाको कापामा मसि लाइन्थ्यो, फेरी मतदान गर्न आए छ घन्टासम्म थुन्ने अधिकार थियो ।” उहाँले थप्नुभयो “मतदाता कतिखेर आउने, कसरी आउने भनी सोधेर आउँथे ।” अहिले भोजभतेर गर्ने गरेको देख्नु भएका पौडेलले त्यतिबेला उम्मेदवारले चिया पनि नखुवाउने गरेको सुनाउनुभयो ।

उहाँले भन्नुभयो, “त्यतिबेला उम्मेदवारको खर्च नै हुँदैनथ्यो ।” उम्मेदवारलाई गाउँको टाठाबाठाले मात्रै चिन्ने गरेको बताउँदै उहाँले अरुले गाउँमा सल्लाह गरेर एउटै उम्मेदवारलाई मतदान गर्ने चलन थियो ।

अहिले विकृति भित्रिएको भन्दै पौडेलले भन्नुभयो, “अहिले खर्च धेरै हुन थाल्यो ।” उहाँले थप्नुभयो “त्यतिबेला उम्मेदवारलाई भोट हुन्थ्यो, अहिले नोटमा भोट हुन्छ ।”

विसं २०१५ मा नौवटा राजनीतिक दलले निर्वाचनमा भाग लिएका थिए । त्यस पछि राष्ट्रिय जनमत संग्रह २०३६, राष्ट्रिय पञ्चायत सदस्य निर्वाचन २०३८, राष्ट्रिय पञ्चायत सदस्य निर्वाचन २०४३,  प्रतिनिधिसभा निर्वाचन २०४८, प्रतिनिधिसभा निर्वाचन २०५१, प्रतिनिधिसभा निर्वाचन २०५६, संविधानसभाको पहिलो निर्वाचन २०६४ र संविधानसभाको दोस्रो निर्वाचन २०७० भएको थियो ।

धादिङ । धादिङको गजुरी गाउँपालिका वडा नं २ बिहान पम्प...

महोत्तरी ; महोत्तरी जिल्लाको क्षेत्र नं ४ को प्रदेशसभा ‘क’मा...

महोत्तरी । महोत्तरी जिल्लाको क्षेत्र नं १ को प्रदेशसभा...

राजविराज : सप्तरी प्रदेशसभा १ को ‘ख’मा राजपा नेपालका वरिष्ठ...

महोत्तरी: महोत्तरी जिल्लाको क्षेत्र नं ४ को प्रदेशसभा ‘ख’...

महोत्तरी: महोत्तरी जिल्लाको क्षेत्र नं २ बाट प्रतिनिधिसभा...

नुवाकोट : नुवाकोटमा आज बिहान मोटरसाइकल दुर्घटना हँुदा सिन्धुपाल्चोक मेलम्ची...

महोत्तरी : महोत्तरीको क्षेत्र नं २ मा राजपाका अध्यक्षमण्डलका...

जनकपुरधाम । धनुषा क्षेत्र नम्बर ३ बाट प्रतिनिधी सभामा निर्वाचित...

सुनसरी । प्रतिनिधिसभा सदस्यको सुनसरी क्षेत्र नं ४ मा लोकतान्त्रिक...

जेरुसेलम । इजरायली रक्षा बल (आइडिएफ)ले हमास समूहद्वारा मध्य गाजा...

काठमाडौं । इङलिस प्रिमियर लिग फुटबलमा म्यान्चेस्टर सिटीले म्यान्चेस्टर...

रामबाबु यादव सिरहा । सिरहा निर्वाचन क्षेत्र नम्बर–३ बाट प्रतिनिधिसभा...

महोत्तरी : महोत्तरी निर्वाचन क्षेत्र नं ३ मा...

काठमाडौँ : राष्ट्रिय महिला आयोगले लैंगिक हिंसा अन्त्य गर्न...

दमौली, तनहुँ, नेपाली काँग्रेसका युवा नेता एवं तनहुँ क्षेत्र...

सिरहा, सिरहा क्षेत्र नं ३ प्रतिनिधिसभातर्फ वाम गठबन्धनका उम्मेदवार लीलानाथ...

महोत्तरी : महोत्तरीका सञ्चारकर्मीले सहज र सरल तरिकाले निर्वाचन सम्बन्धी...

जनकपुरधाम । धनुषा क्षेत्र नम्बर ३ बाट प्रतिनिधिसभा सदस्यमा...

काठमाडौँ : काठमाडौँ निर्वाचन क्षेत्र नं ५ बाट प्रतिनिधिसभा...

जनकपुरधाम : धनुषा क्षेत्र नं ३ (ख) मा राष्ट्रिय...

राजविराज : प्रतिनिधिसभा सप्तरी क्षेत्र नं ३ मा नेपाली काँग्रेसलाई...

डडेल्धुरा : डडेल्धुराबाट प्रधानमन्त्री तथा नेपाली काँगे्रसका सभापति शेरबहादुर देउवा...

जनकपुरधाम : प्रदेशसभा सदस्य धनुषा निर्वाचन क्षेत्र नं ३ (क)...

नुवाकोट। नुवाकोटको प्रतिनिधिसभा सदस्य निर्वाचन क्षेत्र नं २ र तीन...

विराटनगर, मोरङको क्षेत्र नं ५को प्रतिनिधिसभा सदस्यमा नेकपा (माओवादी केन्द्र)का...

राजविराज, पूर्व–पश्चिम राजमार्गअन्तर्गत सप्तरीको भारदहमा आज बस पल्टिँदा १७ यात्रु...

विराटनगर, मोरङ क्षेत्र नं–४ को प्रतिनिधिसभा सदस्यमा वाम गठबन्धनका तर्फबाट...

काठमाडौँ, काठमाडौँ क्षेत्र नं १० बाट नेपाली काँग्रेसका नेता राजेन्द्रकुमार...

काठमाडाँै, काठमाडौँ क्षेत्र नं ४ बाट प्रतिनिधिसभा सदस्यमा विजयी हुनुभएका...

कञ्चनपुर, सर्वसाधारणको सूचना प्रविधिमा पहुँच अभिवृद्धि गर्न हुलाक कार्यालय कञ्चनपुरले...

काठमाडौँ, प्रधानमन्त्री शेरबहादुर देउवाले भ्रष्टाचारजन्य क्रियाकलाप विश्वकै लागि चुनौती भएकाले...

पोखरा, प्रतिनिधिसभा एवं प्रदेश सभाको निर्वाचनको जारी मतगणनामा वाम गठबन्धनको...

काठमाडौँ, अफ्रिकी मुलुक एंगोलासँग नेपालले कूटनीतिक सम्बन्ध स्थापना गरेको छ...

दैलेख, प्रतिनिधिसभा–१, प्रदेशसभा (क) मा वाम गठबन्धनअन्तर्गत नेकपा(माओवादी)का धर्मराज...

भद्रपुर, प्रतिनिधिसभा र प्रदेशसभा निर्वाचनमा झापाको पछिल्लो मत परिणामअनुसार वाम...

श्रेष्ठलाई खेलकुद क्षेत्रदेखि संसद्सम्म पुग्ने अवसर 2017-12-09 10:37 – कृष्णराज गौतम काठमाडौँ,...

ट्र्याक्टर दुर्घटना हुँदा एक जनाको घटनास्थलमै ज्यान गएको छ भने...

इलाम, प्रतिनिधिसभा तथा प्रदेशसभा सबै क्षेत्रमा वाम गठबन्धनले अग्रता लिएको...