Wed, 26 Sep 2018
ताजा समाचार
नापीका अमीन अख्तियारको फन्दामा || केन्द्रिकृत सत्तामा रमाउनेहरु संघीयता कार्यान्वयनको बाधक : मुख्यमन्त्री राउत || चितुवा मृत फेला || प्रदेश समन्वय परिषद्को बैठक शुरु || दशैँमा घर जान टिकट लिनेको घुइँचो || उपरथी दम्पतिबाट छात्रावृति र शैक्षिक खेलकुद सामाग्री वितरण || पुल जर्जर हुँदा सवारी आवतजावतमा समस्या || वडा अध्यक्ष द्वारा जेष्ठ नागरिकलाई निशुल्क भ्रमण || ट्राफिक प्रहरीले सवारीसाधनमाथि बिशेष निगरानी गर्ने || अभियुक्तलाई सजायको उपाय खोजी || तीन किलो सुनसहित पक्राउ || ट्रम्पलाई महासभा बैठकमै फ्रान्सेली राष्ट्रपतिले दिए कडा जवाफ || क्रिकेटमा अफगानिस्तानले देखायो क्षमता, भारतलाई रोक्यो बराबरीमा || दास परिवारलाई तीन लाख राहत सहयोग || आजदेखि सोह्रश्राद्ध सुरु || सडक निर्माणका लागि धर्ना || राजस्व असुलीमा भारी बृद्धि || 'विद्यार्थीको वृत्ती विकास’ सम्बन्धी पाँचौ कन्भेन्सन || राजपा नेपालको बैठक ११ गते || जनकपुरका अभियानीहरु झाडापखाला प्रभावित क्षेत्रमा || स्थानीय तहको अधिकार खोसिदै || डा भूसालद्धारा मितेरीपुल र बालगृहको स्थलगत निरिक्षण || श्रीमती बनाउँछु भनेर किशोरीलाई बलात्कार गर्ने युवक पक्राउ || एसिड पीडित दासको मृत्यु || बाल विवाह विरुद्द जनचेतना कार्यक्रम सम्पन्न || बालिका बलात्कृत || नदीमा डुबेर बालकको मृत्यु || सरकारको अधिनायकवादी शैलीलाई असफल पार्नुपर्छ : देउवा || महोत्तरीमा भन्सार छलेर ल्याएको १७ लाखको सामान बरामद || शिक्षकको परीक्षाका कारण विद्यालय बन्द || डेरी उद्योगबाट तीस हजार युवालाई रोजगारी || चप्पल उद्योगमा श्रम शोषण || प्रदेशको नामांकन र राजधानीमा विवाद || एसिड प्रहारबाट घाइते युवतीको मृत्यु || माल्दिभ्सको राष्ट्रपतिमा विपक्षी दलका उम्मेदवार सोलिहलाई अग्रता || बार्सिलोना बराबरीमा रोकियो || सुचनाको माँग गर्दै राष्ट्रिय विद्यार्थी संघ रिले अनशनमा || मदिरा पिउन आउने भारतीयका कारण होहल्ला र असुरक्षा || अपांग दाजु भाईलाइ राज्य मन्त्रीले गरे सहयोग || प्रहरीका टाउँको दुखाई , लागुऔषध प्रयोगकर्ता बालकहरु ||
चुनावपछि केही प्रश्न

फाल्गुन १४, २०७४

  • किशोर नेपाल

नेपालमा सवैभन्दा उपयोगी र सवैभन्दा काम नभएका क्षेत्र जलस्रोत र पर्यटन नै हुन । समयको यति लामो अन्तरालमा हामीले यी दुवै क्षेत्रको विकासगर्न सकेका छैनौं । पर्यटन स्थलका रुपमा पोखरा वाहेक अरु कुनैपनि क्षेत्र व्यवस्थित छैनन । हामीले अन्तर्राष्ट्रिय विमान स्थलका कुरा गर्यौं, फास्ट ट्र्याक सडकको कुरा गर्दैछौ, रेलमार्गको सम्भावना वढेको छ । यस्तो अवस्थामा पनि हामी समयको सदुपयोग नगरेर गँजडी गफमा नै भुल्छौं भने हाम्रो रक्षा कसैले गर्न सक्दैन । 

 भर्खरै सम्पन्न भएको चुनाव परिणामले अहिलेसम्म संस्थागत स्वरुप लिएको छैन । राजनीतिक दलहरुले विगत चुनावका सम्वन्धमा स्पष्ट निष्कर्ष निकाल्न भ्याएका छैनन । को कुन पदमा वस्ने ? चराटो त्यसैमा छ । देश संघीयतामा गै सकेपछि राजनीतिक पदहरुको संख्या वढेको छ । अपेक्षा गरे अनुसार नै, दुइ नम्वर प्रदेशमा राष्ट्रिय जनता पार्टीको विजय भएको छ । अन्य क्षेत्रहरुमा वामपन्थी शक्तिहरुको वर्चस्व रहेको छ । सवैतिर चटारो छ । सवैतिर हतार छ । हार्ने दलका नेताहरु मात्रै होइन, जित्ने दलका नेताहरु पनि अलमल छन । यो अवस्थामा सम्पन्न चुनावको राजनीतिक विश्लेषण हुन सकेको छैन भने यसलाई अस्वाभाविक मान्नु हुँदैन । यत्ति हो कि अनेकन त्राश, डर र प्रलोभनका हिंसात्मक र अहिंसात्मक अभियानका प्रत्युत नेपालले तीन तहको चुनावी भवसागर सफलतापूर्वक पार गरेको छ । यसका लागि जनताले जुन परिपक्व र सहिष्णु व्यवहार देखाएको छ त्यसमा हामीले गर्व गर्नु पर्दछ । नेपालको इतिहासमा पहिलो पटक यति वृहत्त राजनीतिक अभ्यास भएको हो । २००७ सालदेखि अहिलेसम्म नेपालको राजनीतिमा यति वृहत्त प्रयोग कहिल्यै भएको थिएन । यो चुुनावले प्राविधिक हिसावले नेपालीहरुको सामथ्र्य र योग्यता प्रमाणित भएको छ । समयको निकै सानो अन्तरालमा भएका स्थानीय चुनाव, प्रादेशिक चुनाव र संघीय चुनावको प्रयोग कठिनहुने हो कि भन्ने आशंका सवैको मनमा थियो । किनभने, दलहरुका लागि पनि यो प्रयोग पहिलो थियो । स्वयं नेताहरु नै परिणामका वारे आश्वस्त थिएनन । राजनीतिक क्षितिजमा फैलिएको यो आशंका अन्यथा थिएन । चुनावमा जुन प्रतिशतले जनमत वदर भयो निश्चय पनि अपेक्षित थिएन । चुनाव आयोगले न त मतदाताका लागि सजिलोहुने मतदान प्रणालीको विकासगर्न सकेन । जनतालाई चुनावको विधि राम्रोसंग सम्झाउन सकेको भए वदर मतको प्रतिशत घटने थियो । जसरी भएपनि चुनाव गराएर जशलिने चुनाव आयोग र चुनावमा सहयोग पुर्याउन अग्रसर भएका गैर सरकारी संस्थाहरु चुनावको यो पाटोमा असफल भए । उनीहरुको यो कमजोरीलाई सानो भन्न मिल्दैन । अहिले पनि अवस्था उस्तै छ । सातै प्रदेशहरुमा सरकार निर्माणको ठूलो तरखर छ । तर, पूर्वाधारको अभावमा केही हुन सकेको छैन । जनकपुर, विराटनगर, पोखरा, बुटवलजस्ता शहरले प्रान्तीय सरकार र यसका आवश्यकताहरु पूरागर्न सक्लान । अरु ठाउँका वारेमा यसो भन्न सकिन्न । पूर्वाधार भनेको यस्तो कुरा हो जसको संरचना आवश्यकता परेको वेलामा तयार हुन सकेन भने त्यो लामोे समयसम्म तयार हुँदैन । अर्कोतिर, प्रदेशहरुको राजधानी तोक्दा केन्द्रीय नेतृत्वले अलिकति सन्तुलन मिलाएको देखिदैन । रसुवाको नेपालीले हेटौंडा आएर सेवालिनु भनेको मिल्दो कुरा होइन । यी सवै कुरा प्रान्तहरुको निर्माण भौगोलिक आधारमा नगरेर हचुवाको भरमा गरिंदा भएका हुन । परिस्थितिहरुको तकाजा राखेर सरकारले सग्लो आधारमा प्रदेशको सीमांकन गरेको भए अहिले अवस्था आउने थिएन । जतिवेला प्रदेश सीमांकनको समय आयो त्यतिवेला तत्कालीन प्रशाशनले आफनै देशका मानिससंग वाहिरी देशको मानिसको जस्तो व्यवहार गर्यो । सरकारी सुरक्षालाई जनताको साथी वनाउनतिर सरकार लागेन । संविधानमा सरकारी लाइनको खिलाफात गर्नेहरु सरकारका दुश्मन भए । आफनै सुरक्षा अंगले मच्चाएको आतंक र त्यसको तुष समाप्त गर्नेतिर सरकार लागेन । उल्टै, टिकापुर घटनामा जनताले सरकारी सुरक्षा विरुध्द आक्रमण गरेको वताएर थारु जनजातिका धेरै मानिसलाई जेल हाल्यो । धेरै थारुहरु भागेर औकात अनुसार भारत वा काठमाडौं आए होलान । तिनै भगोडा मध्येका एकजना रेशम चौधरीले चुनाव लडे । जनताले उनको नाममा मतको वर्षा गरिदियो । उनी विशाल वहुमत पाएर विजयी भए । तर, अहिलेसम्म उनले शपथ ग्रहणगर्न पाएका छैनन । सरकारले उनलाई उनको कथित अपराध मुक्त गरेर आफनो छवि उज्यालोपार्नु पर्ने हो । सरकार त सहिष्णु हुनुपर्दछ । तर अहिलेसम्म सरकारले त्यस्तो सहिष्णुता देखाउने साहस गरेको छैन । मेरो गोरुको वाह«ै टक्काका आधारमा शासन चलाउन खोजेको छ । यो कुनैपनि हिसावले समीचिन देखिएको छैन । के ओली र प्रचण्डको छत्र–छायाँमा अगाडि वढी रहेको वर्तमान सरकारले संविधान निर्माणका वेला भएको प्रतीकात्मक आन्दोलनमा लागेका थारु जनजातिका जनतामा रहेको देशप्रतिको आस्था र विश्वासलाई प्रतिस्थापित गर्ला ? के टिकापुर आन्दोलनको नेतृत्वगरेको आरोपमा निर्वाचित सांसद रेशम चौधरी र थारु आन्दोलनमा लागेका व्यक्तिहरुलाई सजायको भागी वनाउने मुद्दा फिर्तालिने साहस राख्ला ? के दुइ क्रान्तिकारी नेताहरुले नेतृत्व गरेको पार्टीको सरकारका निकायहरुमा सर्व–साधारण जनतासंग यसरी वदला लिन मिल्दैन भन्ने चेतना आउला ? यो कुराको टुंगो लाग्नै पर्दछ । सत्तामा वामपन्थीहरुको वर्चस्व भएको समयमा पनि नेपालका आदिवासी थारु जातिलाई सामाजिक र आर्थिक मूलबाटोबाट अलग पन्छाउने प्रपन्च गरियो भने राष्ट्रिय एकता कति तहमा टुक्रिनेछ त्यो अहिलेका सक्रिय दलका नेताहरुले नै वताउनु पर्दछ । यी कुराहरु एकातिर छन भने अर्कोतिर प्रादेशिक राजनीति कसरी अगाडि वढने त्यसको कुनै चालचुल कतै छैन । निर्वाचित नेताहरु सुन्दा अत्यन्त रमाइलो लाग्ने सुन्दर योजनाहरुको फिहरिस्त वताउँदैछन । सरकार विकासको एउटा पाटोमा केन्द्रीत हुन चाहँदैन । सरकारले आगामी पाँचवर्षको सत्तरी प्रतिशत समय जलश्रोत र पर्यटनको विकासमा एकाग्र भएर लगाउन सक्यो भने त्यसबाट भविष्यको बाटोकोर्न सजिलो हुनेछ । नेपालमा सवैभन्दा उपयोगी र सवैभन्दा काम नभएका क्षेत्र जलस्रोत र पर्यटन नै हुन ।समयको यति लामो अन्तरालमा हामीले यी दुवै क्षेत्रको विकासगर्न सकेका छैनौं । पर्यटन स्थलका रुपमा पोखरा वाहेक अरु कुनैपनि क्षेत्र व्यवस्थित छैनन । हामीले अन्तर्राष्ट्रिय विमान स्थलका कुरा गर्यौं, फास्ट ट्र्याक सडकको कुरा गर्दैछौ, रेलमार्गको सम्भावना वढेको छ । यस्तो अवस्थामा पनि हामी समयको सदुपयोग नगरेर गँजडी गफमा नै भुल्छौं भने हाम्रो रक्षा कसैले गर्न सक्दैन । सौभाग्यवशः दुइ नम्वर प्रान्तका रुपमा मधेश अहिले नेतृत्वदायी भूमिकामा छ । संघीय संरचना मधेशी सोचको उपज हो । अहिलेसम्म एकाधिकारवादी प्रशाशन थियो, अहिले संघीय प्रशाशन आएको छ । अधिकार गाउँ र शहरका तल्लो तहसम्म पुगेको छ । यो समयको महत्व ऐतिहासिक छ । यसको सदुपयोग हुन सक्यो भने नेपाली जनताको जय हुनेछ ।

सर्लाही । नगद नौ हजार घुस रकम सहित नापी कार्यालय...

महोत्तरी । महोत्तरीको गौशालामा मृतावस्थामा चितुवा फेला परेको छ ।...

सर्लाही । हुलाकी राजमार्ग अन्तर्गत ...

जनकपुरधाम । जनकपुर उप–महानगरपालिका...

काठमाडौँ : महानगरीय प्रहरी परिसर काठमाडौँले तीन किलोग्राम सुनसहित...

न्यूयोर्क । फ्रान्सका राष्ट्रपति इमानुयल माक्रोंले संयुक्त राष्ट्रसंघको महासभामा...

दुबई । एसिया कप क्रिकेटमा भारत र अफगानिस्तानले रोमाञ्चक बराबरी...

चन्द्रनिगाहपुर । तेजाब आक्रमणमा परी मृत्यु भएकी रौतहट...

जनकपुरधाम । प्रत्येक वर्ष आश्विन कृष्ण पक्षदेखि सुरु हुने सोह्रश्राद्ध...

जनकपुरधाम ।सडकमा रहेका खाल्डाखुल्डी र पानी जम्ने समस्याबाट छुटकाराका लागि...

राजेन्द्र यादव , जनकपुरधाम ।आन्तरिक राजस्व कार्यालय जनकपुरले गत आर्थिक...

जनकपुरधाम । जनकपुरको निजि विद्यालय मोनाष्टिक ईगलिंश बोर्डिङ्ग स्कुलद्वारा सोमवारदेखि...

जनकपुरधाम । राष्ट्रिय जनता पार्टी नेपाल धनुुषा अध्यक्ष मण्डल र...

जनकपुरधाम । झाडापखाला प्रभावित क्षेत्र महोत्तरीको जलेश्वर नगरपालिका वडा नं....

काठमाण्डु । संघिय सरकारले स्थानीय तहको अधिकार खोस्न थालेको छ...

वीरगंज । वीरगन्ज महानरपालिकाद्धारा भइरहेको निमार्णकार्य तथा बालगृहको प्रमुख प्रशासकिय...

मलंगवा । सर्लाही हरिवनका स्थानियबासीहरुले १७ वर्षिया...

चन्द्रपुर । चन्द्रपुरमा (रौतहट) एसिड आक्रमणबाट गम्भीर बनेकी रौतहट...

चन्द्रपुर । बाल विवाह विरुद्द सचेतना कार्यक्रम अर्तगत परियोजना शुरुवात,अन्तत्र्रिmया...

भद्रपुर : झापाको हल्दिबारी गाउँपालिकामा चार वर्षीया बालिका बलात्कृत...

घोडाघोडी : नुहाउने क्रममा शिवगङ्गा नदीमा डुबेर आज एक बालकको...

काठमाडौं । प्रमुख प्रतिपक्ष दल नेपाली कांग्रेसका सभापति शेरबहादुर देउवाले...

महोत्तरी । जिल्ला भन्सार कार्यालयले भन्सार छलेर ल्याएको साढे १७...

डडेल्धुरा : शिक्षक सेवा आयोगको परीक्षाका कारण जिल्लाका धेरै...

पाल्पा : डेरी उद्योगले नेपालमा ३० हजारभन्दा बढी बेरोजगार युवालाई...

विराटनगर : मोरङको बूढीगङ्गा गाउँपालिका बाँसबारीमा रहेको ‘हाइलाइफ’ चप्पल...

विराटनगर । प्रदेश नम्बर १ को स्थायी राजधानी र नामाकरणको...

काठमाडौं । एसिड प्रहारबाट गम्भीर घाइते भएकी रौतहटको चन्द्रपुर...

माल्दिभ्स । माल्दिभ्सका विपक्षी दलका नेता इब्राहिम मोहम्मद सोलिहले राष्ट्रपति...

स्पेन । स्पेसिन लिग फुटबलको जारी सिजनमा बार्सिलोनाले पहिलो पटक...

मलंगवा । सर्लाहीको सदरमुकाम मलंगवामा राष्ट्रिय विद्यार्थी संघले तीन...

सर्लाही । भारतको विहारमा मदिरापान बिक्रीवितरण र ओसारपसारमा प्रतिबन्ध लगाइएपछि...

गौर । प्रदेश २ का कृषि ,भूमि व्यवस्था तथा सहकारी...

जीतपुर । जीतपुरमा एउटै पसलमालगातार दुई चोटीचोरी भएपछि , प्रहरीको...