Mon, 21 Jan 2019
ताजा समाचार
‘समुदाय-प्रहरी साझेदारी’ कार्यक्रम अन्तर्गत कपडा वितरण || गोलबजारमा नेपाल रेडक्रस उपशाखा भवन शिलान्यास || उप–महानगरपालिका र खानेपानी ढल व्यवस्थापन विभाग विच वैठक सम्पन्न || डा केसीको माग पूरा || केन्द्रीय कारागारमा १३ कैदीबन्दीको मृत्यु || फ्रान्समा सरकार विरोधी आन्दोलन झन चर्कियो, राष्ट्रपतिको राजीनामा माग || एएफसी यूथ-२३ च्याम्पियनसिपः पहिलो खेलमा नेपालले ओमानसँग खेल्ने || स्वस्थानी व्रत सुरु, शालिनदीमा माधवनारायणको मेला || चितुवाको छालासहित युवक पक्राउ || तीन वर्षदेखि फरार मुर्ति चोर प्रहरीको नियन्त्रणमा || दुर्गम बस्तीको विद्यालय नमूना बन्दै || प्रधानमन्त्री ओली दोहामा || दाइजोकै कारण दुई वर्षिया छोरी र आमाको हत्या , सासु || नेपाल राष्ट्र बैंकद्वारा भारतीय नोटमा प्रतिबन्ध || मधेशी आयोगमा दत्त || लहानमा भव्य साँस्कृति कार्यक्रम हुने || श्रीमतीको हत्या गरी आत्महत्या || १२ दिनदेखि अनशनरत डा. केसीको स्वास्थ्य ‘उच्च जोखिम’मा || आगलगीबाट अठार लाख क्षति || तराईका प्रसिद्ध धनुषाधाम मकर मेला शुरु || सीके राउतका चार कार्यकर्ता पक्राउ || चौतर्फी विरोधका विच वरियारपट्टी गाउँपालिकामा दोस्रो गाउँसभा सम्पन || करेन्ट लाग्दा घटनास्थलमै दुईको मृत्यु || बलिदानी दिवसकै दिन राजपा निकट राष्ट्रिय विद्यार्थी संघ जनकपुरका नगर || सवारी दुर्घटनामा चारको मृत्यु, तीन घाइते || मिथिलामा लाईको प्रयोग || मोटरसाइकलको ठक्करबाट बालिकाको मृत्यु || माेबाइलकाे पासवर्ड नदिँदा श्रीमतीले श्रीमानलाई जिउँदै जलाइन् || घटनाबाट वनमन्त्री दुखी || चैत्र मसान्त भित्रमा पर्सा जिल्लालाई खुलादिशा मुक्त जिल्ला घोषणा गर्ने || सवारी साधनहरुको मेकानिकल चेक जाँचतथाचालकहरुको स्वास्थ्य परिक्षण || सरकारी अस्पतालमा औषधिको अभाव || वन सखाप पार्न लागेको प्रदेश मन्त्रीको आरोप || रेल खरिद गर्न सरकारको सैद्धान्ति सहमति || बेलायतकी महारानीका पति फिलिप सवारी दुर्घटनामा घाइते || बार्सिलोना कोपा डेल रे फुटबलको क्वाटरफाइनलमा || स्वास्थ्य अवस्था गम्भीर भएपछि डा. केसीलाई राति काठमाडौं ल्याइयो || २ करोड लागतमा अश्वमेध यज्ञ || वरियापट्टी गाउँपालिकामा संघर्ष समितिद्धरा धर्ना : कामकाज प्रभावित || सहारा विकास बैंकको सूचीकरण खारेज भएपछि कारोबारमा गिरावट ||
किन हुन सकेन संविधान संशोधन ?

चैत्र २१, २०७३


अधिवक्ता दिपेन्द्र झा

नेपाली कांग्रेसका सभापति शेरबहादुर देउवा र नेकपा माओवादी केन्द्रका अध्यक्ष पुष्पकमल दाहाल प्रचण्डजीको बीचमा ९–९ महिना सत्ताको बाग्डोर आलोपालो गर्ने सहमति भएको थियो ।

साथै स्थानीय चुनाव प्रचण्डजीले गराउने र बाकी दुई चुनाव देउवाजीले गराउने सहमति भएको थियो । हामी भित्री कुराको ठोस प्रमाण दिन नसकौंला, तर सहजै अनुमान के लगाउन सकिन्छ भने प्रचण्डजीको म्याद चैत्र मसान्तसम्म थियो । यहीबीचमा प्रचण्डजीले चैत्रमा स्थानीय चुनाव नगरी सत्ताको बाग्डोर नसुम्पनने कुरा देउवालाई सुनाएको हुनु पर्दछ ।

अनि देउवाजीले पनि चैत्र मसान्तसम्म दिएको म्याद बढीमा एक महिना थप्न सहमत हुनु भएको होला ।
त्यसको मतलव हो देउवाजीले प्रचण्डजीको म्याद एक महिना आर्थात बैशाख मसान्तसम्म थप्नुभयो । अनि प्रचण्डजीले वैशाख ३१ का दिन स्थानीय चुनाव गर्ने  घोषण गर्नुभयो ।

यसमा मोर्चाको सहमति वा असहमतिभन्दा पनि देउवाजीलाई सत्ता आफ्नो हातमा चा“डै आओस् भन्ने मनशायले नै स्थानीय चुनावको मिति घोषणा भएको हुनु पर्दछ भने कुराको आकलन गर्न धेरै गाह्रो छैन । नेपाली जनता भ्रममा नपरे हुन्छ बैशाख ३१ गते स्थानीय निर्वाचन हनेवाला छैन ।

प्राविधिक, राजनीतिक, कानूनी, साधन श्रोत र स्थानीय तहको प्रतिवेदनमा भएका ढिलाई आदि कारणले यो संभव छैन । र त्यसै पनि उक्त मितिमा निर्वाचन गराउने कसैको चाहना पनि छैन । केवल सत्ताको भागवण्डाको खेलमा नेपालको राजनीतिको चुरो अड्किएको छ । 

 मलाइ लाग्दछ. २०७४ माघ ७ अघि अन्तिम क्षणमा आएर राजनीतिक दलहरुले एउटा कुनै निर्वाचन गराउने सम्भावना छ, र त्यो धेरै सम्भव छ संसदीय निर्वाचन नै होला ।

एउटा निर्वाचान गराएको वैधतालाई टेकी संविधान संसोधन मार्फत २०७४ माघ को समय सिमा पर धकेलिन्छ । यसमा खासै कुनै दलको पनि धेरै विमति नरहला । त्यस वेला, का“गे्रस, एमाले, माओवादी केन्द्र, राप्रपा, मधेसी जनाधिकार फोरम लोकतान्त्रीक सबैै सरकारमा संगै हुने छन् ।


 नया“ संविधानविरुद्ध आन्दोलनरत संयुक्त प्रजातान्त्रिक मधेसी मोर्चाको माग सम्बोधन गर्न संसदमा टेबल भएको संविधान संशोधन विधेयक अब लावारिश भएको छ । मधेसी मोर्चा तीन बूंदे सम्झौतापछि यो सरकारस“ग आन्दोलनको रकम भुक्तानीमा व्यस्त भयो ।

कहै छैय, बुढिया माडे त्रिपित ।  र यी तीन ठूला दललाई त संविधान संशोधन चाहिएकै छैन । त्यसमा पनि मोर्चाका क्रान्तिकारी योद्घहरुले संसोधन प्रस्ताव भित्र स्वीकार गर्ने र बाहिर परिमार्ज गरे मात्र स्वामित्व लिने घोषणाले तीन दललाई के खोछे कान आ“ख भने झै“ भयो ।

यसकारण संशोधन प्रस्ताव भयो लावारिस हुन गयो । यही प्रस्ताव पास हुने लक्षण नभएको ठाउ“मा परिमार्जन सहित पास गराउन त के सकिन्थयो ? 

संविधान संशोधन गराउने थोरै पनि इच्छा भएको भए प्रचण्डजीको सरकार बन्दाखेरि नै राष्ट्रिय प्रजातन्त्र पार्टीका अध्यक्ष कमल थापा र मधेसी जनधिकार फोरम लोकतान्त्रिकका अध्यक्ष विजयकुमार गच्छदारलाई सरकारमा ल्याउनका लागि गम्भीर प्रयास हुन्थ्यो, किनकि त्यसले गर्दा संविधान संशोधनको लागि आवश्यक पर्ने दुई तिहाई मतको पक्षमा एउटा सकारात्मक माहौल तयार पाथ्र्यो होला ।

नेपाली कांग्रेसका नेता विमलेन्द्र निधिलाई कमल थापा सरकारमा आए आफू मर्यादाक्रममा दुई नम्बरमा पर्ने भयले उनले कमल थापालाई सरकारमा आउन दिएनन् । अर्कोतिर देउवाजीलाई पनि परराष्ट्र मन्त्री यस म्यान चाहिएको थियो । गच्छदार सरकारमा जान खुट्टा उचालेर बसेका थिए ।

उनको लागि मधेसी मोर्चा तगारो भयो । यही“बाट तुहियो संविधान संशोधन हुने थोरैमात्रको सम्भावना । 
विहेमा निम्तो नदिनेको मलामी किन जान्थे कमल थापा र विजय गच्छदार ’ सरकार ढल्ने बेलामा अब अहिले सरकारमा आएर कमल थापा र विजयकुमार गच्छदार किन संशोधन विधेयकमा भोटिङ गर्थे? बरु यी तीन ठूला दल लडे भने प्रधानमन्त्रीको पद उछिट्टिर आफ्नो पोल्टामा आइपर्ने हो कि भन्ने आश थापाले गर्नु स्वाभाविक हो ।

"मधेसी मोर्चा तीन बूंदे सम्झौतापछि यो सरकारस“ग आन्दोलनको रकम भुक्तानीमा व्यस्त भयो । कहै 
छैय, बुढिया माडे त्रिपित । र यी तीन ठूला दललाई त संविधान संशोधन चाहिएकै छैन । त्यसमा पनि मोर्चाका क्रान्तिकारी योद्घहरुले संसोधन प्रस्ताव भित्र स्वीकार गर्ने र बाहिर परिमार्ज गरे मात्र स्वामित्व लिने घोषणाले तीन दललाई के खोछे कान आख भने झै भयो ।"

 

यसकारण संविधान संशोधनको थोरै पनि सम्भावना अब समाप्त भएको छ । फेरि शुरु भएको छ सत्ताको लडाईं । अब देउवाजीले प्रचण्डजीलाई बैशाखमा प्रधानमन्त्रीको पद छोड्न भन्नुभयो भने उहा“ले एमाले र कमल थापाको सहयोगमा भदौसम्म प्रधानमन्त्री बनिरहनुहुनेछ । देउवाजी जिल्ला पर्नुहोला ।

उता भो गठबन्धन नटुटोस भनेर एमाले र माओवादी केन्द्रको गठबन्धन हुनुभन्दा बरु यही गठबन्धन निर्वाचनसम्म कायम रहोस् भनी देउवाजीले प्रचण्डलाई प्रधानमन्त्री बनिरहन दिने सम्भावना पनि छ । होइन भने प्रचण्डजीले एमाले र राप्रपास“ग नया“ गठबन्धन कायम गर्ने डर कांग्रेसलाई देखाउने सम्भावना छ । उता ओली र देउवाको नया“ गठबन्धनको झिनो सम्भावना पनि कायम छ ।

 यी केही सम्भावनाका काुराहरु हुन । यही होला भन्न त गाह्रो छ किनभने नेपालमा कुनै पनि राजनीतिक दल आफ्नो प्रतिबद्धतामा कायम रहेको उदाहरण छैन । तर यी सबै कुराहरुको मतलव स्पष्ट छ, संविधान संसोधन हुने संभावना न्युन भएको छ ।

तीन ठुला दलले निर्वाचन पेलेर गराउन सके भने संविधान संसोधनको बिषय एक दशकका लागि पछाडि धकेलिन्छ र संभवत अहिलेको राजनितिक राप र तापको माहोलमा नहोला पनि । हुनलाई सप्तरी राजविराजको घटनाले वैशाख ३१ मा निर्वाचन हुने लगभग पक्का भएको छ ।

एमालेले पनि मधेसको भावना के रहेछ भने राम्रैसंग बुझे होला भने सहजै अनुमान गर्न सकिन्छ । किनभने २ न प्रदेशमा मेची महाकाली अभियान स्थगित गर्न बाध्य भयो ।

अर्को एमालेको रणनिति के देखिन्छ भने यदि स्थानीय तहको निर्वाचन पेलेर पनि गर्न सकियो भने संविधान संसोधनको कोर्स निर्वाचनसंगै समाप्त हुन्छ । फेरी त्यही संसोधन गराउन पनि नँया खालको राजनितिक आन्दोलनले मात्र संभव हुन्छ । जस्को जग बसाल्न बर्षौ लाग्न सक्छ ।

यसकारण सिमांकन परिवर्तन सहितको संविधान संसोधन अभी नही तो कभी नही भने बुझी राखे हुन्छ ।

 

जनकपुरधाम : ‘समुदाय-प्रहरी साझेदारी’ कार्यक्रम अन्तर्गत जिल्ला प्रहरी कार्यालय...

सिरहा : नेपाल रेडक्रस उपशाखा गोलबजारको विधिवत रुपमा भवन शिलान्यास...

जनकपुरधाम । जनकपुरधाम उप–महानगरपालिका र खानेपानी ढल व्यवस्थापन विभाग...

काठमाडौँ : स्वास्थ्य राज्यमन्त्री सुरेन्द्र यादवले अनशनरत प्राध्यापक डा...

काठमाडौँ : नेपालकै सबैभन्दा ठूलो कारागारका रुपमा रहेको केन्द्रीय कारागारमा...

फ्रान्समा सरकार विरोधी आन्दोलन झन् चर्कंदै गएको छ ।...

काठमाडौं । एएफसी यूथ–२३ च्याम्पियनसिप फुटबलका लागि छनोट चरणको खेल...

पौष शुक्ल पूर्णिमादेखि माघ शुक्ल पूर्णिमासम्म गरिने स्वस्थानी व्रत आजदेखि...

सुर्खेत : कर्णाली प्रदेशको राजधानी वीरेन्द्रनगर सुर्खेतमा आइतबार ध्वाँसे चितुवाको...

डोल्पा : डोल्पामा एक थान बुद्धमूर्ति चोरी गरी फरार रहेका...

डडेल्धुरा : डडेल्धुराका दुर्गम बस्तीका सामुदायिक विद्यालय नमूना बन्दै...

भ्रमण टोली आजै स्वीट्जरल्याण्डको जुरिचतर्फ प्रस्थान गर्ने कार्यक्रम रहेको छ...

जनकपुर उपमहानगरपालिका ४ की दुई वर्षिया गौरी शर्मा र...

अब नेपाल राष्ट्र बैंकले सर्वसधारणलाई १ सय दरको भन्दा माथिको...

जनकपुरधाम । मधेशी आयोगको अध्यक्षमा धनुषाका डा विजय दत्तको...

सिरहाको लहानमा आउदो माघ २६ गते भव्य साँस्कृति...

कैलाली । कैलालीको जानकी गाउँपालिका–७ गोलौरीमा प्रेमलाल चौधरीले श्रीमतीको हत्या...

काठमाडौं । चिकित्सा शिक्षा सुधारको माग राखेर १२ दिनदेखि आमरण...

सर्लाही : घरमा बालेको घुरबाट आगलगी हुँदा बलरा नगरपालिका–८...

धनुषाधाम : जिल्लाको पूर्वी उत्तरी क्षेत्रस्थित धनुषाधाममा माघ...

राजविराज । सप्तरीबाट सीके राउत समर्थक चार जना कार्यकर्ता पक्राउ...

लहान । सिरहा जिल्लाको वरियारपट्टी गाउँपालिकाले दोस्रो ऐतिहासिक गाउँसभा...

जनकपुरधाम : जनकपुरधाममा करेन्ट लागेर घटनास्थलमै दुई जनाको...

जनकपुरधाम : राजपा निकट राष्ट्रिय विद्यार्थी संघ जनकपुरका नगर उप-सभापति...

सर्लाही : सर्लाही जिल्लामा आज बिहान भएको छुट्टछुट्टै सवारी...

गोपाल बराल ,बर्दिवास : ‘खाजा खाउँ...लाई, सनेस (कोसेली)...

अछाम : अछामको कमलबजार नगरपालिकामा मोटरसाइकलको ठक्करबाट एक बालिकाको मृत्यु...

काठमाडौं : आफ्नाे माेबाइलकाे पासवर्ड निदिँदा श्रीमतीले श्रीमानलाई जिउँदै...

जनकपुरधाम । प्रदेश २ को उद्योग, पर्यटन, वन तथा वातावरण...

वीरगन्ज : पर्सा जिल्लालाई चैत्र मसान्तसम्ममा खुलादिशा मुक्त जिल्ला घोषणा...

जीतपुर : सवारी दुर्घटना न्युनिकरणकोलागि सवारी साधनहरुको मेकानिकल...

सिरहा : सिरहाको बरियारपट्टी गाउँपालिकामा रहेका सरकारी अस्पतालमा औषधिको...

जनकपुरधाम । प्रदेश २ का उधोग पर्यटन, वन तथा वातावरण...

भारतको जयनगरदेखि जनकपुरधाम सम्म पहिलो चरणमा सञ्चालन गर्न नेपाल सरकारले...

लण्डन । बेलायतकी महारानी एलिजाबेथ द्वितीयका पति फिलिप एक...

काठमाडौं । लेभान्तेलाई पाखा लगाँउदै बार्सिलोना स्पेनिस कप अर्थात कोपा...

काठमाडौं : चिकित्सा शिक्षा सुधारको माग गरेर १६ औं...

वीरगन्ज । अश्वमेध गायत्री महायज्ञको तयारी अन्तिम चरणमा पुगेको छ...

सिरहाको वरियापट्टी गाउँकार्यपालिकाको प्राङगनमा संघर्ष समितिले आज देखि कामकाज प्रभावित...

सर्लाही : देव विकास बैंकसँग मर्जरको प्रकृयामा रहेको सहारा...