Mon, 21 Jan 2019
ताजा समाचार
‘समुदाय-प्रहरी साझेदारी’ कार्यक्रम अन्तर्गत कपडा वितरण || गोलबजारमा नेपाल रेडक्रस उपशाखा भवन शिलान्यास || उप–महानगरपालिका र खानेपानी ढल व्यवस्थापन विभाग विच वैठक सम्पन्न || डा केसीको माग पूरा || केन्द्रीय कारागारमा १३ कैदीबन्दीको मृत्यु || फ्रान्समा सरकार विरोधी आन्दोलन झन चर्कियो, राष्ट्रपतिको राजीनामा माग || एएफसी यूथ-२३ च्याम्पियनसिपः पहिलो खेलमा नेपालले ओमानसँग खेल्ने || स्वस्थानी व्रत सुरु, शालिनदीमा माधवनारायणको मेला || चितुवाको छालासहित युवक पक्राउ || तीन वर्षदेखि फरार मुर्ति चोर प्रहरीको नियन्त्रणमा || दुर्गम बस्तीको विद्यालय नमूना बन्दै || प्रधानमन्त्री ओली दोहामा || दाइजोकै कारण दुई वर्षिया छोरी र आमाको हत्या , सासु || नेपाल राष्ट्र बैंकद्वारा भारतीय नोटमा प्रतिबन्ध || मधेशी आयोगमा दत्त || लहानमा भव्य साँस्कृति कार्यक्रम हुने || श्रीमतीको हत्या गरी आत्महत्या || १२ दिनदेखि अनशनरत डा. केसीको स्वास्थ्य ‘उच्च जोखिम’मा || आगलगीबाट अठार लाख क्षति || तराईका प्रसिद्ध धनुषाधाम मकर मेला शुरु || सीके राउतका चार कार्यकर्ता पक्राउ || चौतर्फी विरोधका विच वरियारपट्टी गाउँपालिकामा दोस्रो गाउँसभा सम्पन || करेन्ट लाग्दा घटनास्थलमै दुईको मृत्यु || बलिदानी दिवसकै दिन राजपा निकट राष्ट्रिय विद्यार्थी संघ जनकपुरका नगर || सवारी दुर्घटनामा चारको मृत्यु, तीन घाइते || मिथिलामा लाईको प्रयोग || मोटरसाइकलको ठक्करबाट बालिकाको मृत्यु || माेबाइलकाे पासवर्ड नदिँदा श्रीमतीले श्रीमानलाई जिउँदै जलाइन् || घटनाबाट वनमन्त्री दुखी || चैत्र मसान्त भित्रमा पर्सा जिल्लालाई खुलादिशा मुक्त जिल्ला घोषणा गर्ने || सवारी साधनहरुको मेकानिकल चेक जाँचतथाचालकहरुको स्वास्थ्य परिक्षण || सरकारी अस्पतालमा औषधिको अभाव || वन सखाप पार्न लागेको प्रदेश मन्त्रीको आरोप || रेल खरिद गर्न सरकारको सैद्धान्ति सहमति || बेलायतकी महारानीका पति फिलिप सवारी दुर्घटनामा घाइते || बार्सिलोना कोपा डेल रे फुटबलको क्वाटरफाइनलमा || स्वास्थ्य अवस्था गम्भीर भएपछि डा. केसीलाई राति काठमाडौं ल्याइयो || २ करोड लागतमा अश्वमेध यज्ञ || वरियापट्टी गाउँपालिकामा संघर्ष समितिद्धरा धर्ना : कामकाज प्रभावित || सहारा विकास बैंकको सूचीकरण खारेज भएपछि कारोबारमा गिरावट ||
सामाजिक बहिष्कार

बैशाख ८, २०७४

 


बिम्मी शर्मा


बहिष्कार शब्द सुनेर चुनाव बहिष्कार गर्न थाल्या हो कि नभन्ठान्नु होला । यो बहिष्कार ती नालायक सन्तानहरुलाई समाज र आफन्तले गर्ने हो जसले आफ्नाजन्मदातालाई जीवनको सन्ध्या बेलामा घररबाट निकालि दिन्छन् वा वृद्धाश्रममा जान वाध्य पार्दछन् ।

जुन गर्भमानौ महिना पालिन्छन्, जुन हातले लालन, पालन गरेर जिन्दगी सँवारिदिन्छन् । जब तिनै काँतर हातहरुलाई सन्तानको भर र माया चाहिन्छ तब निष्ठुरी सन्तानले राम्रोसँग हेरचाहगर्दैनन् तथा घरबाट निकालिदिन्छन् । 

मातापिता त त्यो वट वृक्ष हुनजो आफ्ना सन्तानलाई जिन्दगीभर मायाको शीतल छाँया दिरहन्छन् र तिनै अपराधी सन्तानले उनीहरुको वृद्धावस्थालाई आफ्नो बेवास्ता र कठोर व्यवहारको घामले पोलिदिन्छन् । कस्तो अचम्म है सालनालसँग जोडिएको सन्तान र अभिभावकको सम्बन्धजो ईश्वरले पनिनकार्न सक्दैनन् एकदिन घरको दैलो नाघेर वृद्धाश्रममा पुर्याइदिन्छन् ।

पति, पत्नीको सम्बन्धजति नै प्रेमिल र गहिरो भएपनि मन नमिलेपछि छोडपत्रमा गरिएको एउटा दस्तखतले सधैंका लागि तोडिन्छ । तर तिनै पति आफ्नी आमालाई बिर्सेर पत्नीको नाममा जमिन किन्छन्, घर बनाइदिन्छन् सुनकागहनाले श्रीमतीलाई झपक्क छोपिदिन्छन् । तर आफ्नी आमालाई दुई छाक खाना र एकसरो लुगादिनतिनै सन्तानलाई गार्हो हुन्छ ।

आमाको नाममा सम्पतिकिन्ने भनेको त सपनै हो अझआमाको नाममाभएको जायजेथापनि उनकै जीवनकालमा बेचेर अशँबण्डा लगाउन नालायक सन्तानले लाजमान्दैनन् । आमालाईदिनु त कताहो कताझन खोसेर वृद्धाश्रम पुर्याइदिन्छन् ।

मेरो एकजना आफन्तलाई उनका माहिला र कान्छा छोरा मिलेर घरबाट निकालिदिए । छोराले आमालाई स्पष्ट रुपमा म तपाइँलाई राख्न सक्दिनकि वद्धाश्रम जानुस् हैन भने आफ्नै घर फर्किनुस् भनेपछि ती७८ वर्षीया वद्धा रुदैं आध ारातमा आफ्नै शहर फर्किन् ।

जहाँबाट अढाइ वर्षअघि सदाका लागि विदावारी भएर उनी कान्छो छोरासँग बस्न र बाँकी जिन्दगी कटाउन राजधानी गएकी थिईन् । तर उनका छोराले मरेपछि उनको क्रियाक्रम गर्नुपर्नेमाउनलाई ज्यूँदैमा घरको न घाटको बनाइदिए । अहिले ती वृद्ध महिला छोराले गरेको तिरस्कार सम्झेर आफ्नो दूर्भाग्यलाई गालीगर्दै रुँदै बस्छिन् । छोराको घरमा जहाँ उनलाई दुई छाक पेटभरि खानपनि गार्हो थियो । अहिले आफ्नो आँसुलाई सित्तनबनाएर गाँस निल्छिन् ।

तर उनको मनको पीडा कसले बुझदिने र न्नयागर्ने ।
कमबेश सबै घरमायही रावणलीला मन्चन भैरहेको छ । आफ्ना सन्तानबाट माता, पिताले सहनु पर्ने पीडा र आँसुको मात्राकम बढी मात्रहो । तिनै निर्विवेकी सन्तानबाहिर समाजका अगाडि दानवीर कर्ण र सत्यवादी हरिश्चन्द्र बन्छन् तर आमाको आँसु पुछ्ने टालो तिनीहरुसँग छैन ।

जुन छोराको बिहाआफैले केटी खोजेर, आफ्नै हातले धूमधामले गरेर आमाले घरमाबुहारी भित्र्याएकी हुन्छिन् । तिनै छोराले बिहाभएको २५ वर्षको वर्षगाँठ मनाउँदाआमालाई सम्झिदैन । एउटै शहरमा २५ मिनेटको दूरीमा बसेको छोराले आफ्नीश्रीमतीलाई सो अवसरमाहीराको टप किनिदिन्छ तर आमालाई भेट्दैन नआशिर्वाद नै लिन्छ ।

आमा बाटो हेरिरहन्छिन् तर श्रीमतीको थाँग्नामा सुतेको छोरो उठ्दैन ।
ती  आमालाई आफ्नो कोखाको घाउ जस्ता सन्तानलाई स्याहार्न कतिगार्हेा भयो होला?कति रात  तिनी  नसुतेर आफ्ना सन्तानलाई सुताइन होलिन् ? तिनको पनि त मन थियो समय थियो तर सबैलाई त्यागेर आफ्नै शरीरबाट बनेको मांसपिण्डलाई आकार दिनमा नै तल्लिन रहिन् ।

तर तिनै सन्तानले  डांडापारीको घाम जस्ता भएका आफ्ना अभिभावकको जीवनमा आफ्नो निर्दयी व्यवहारले ग्रहण लगाइदिन्छन् । ६ सन्तानकी आमाती वृद्धालाई एउटा छोराले घरबाट निकाल्दा अर्को छोराले म लैजान्छु वा म राख्छु भनेनन् । न छोरीले म कहाँआएर बस्नुस् भनिन् न तन र मनले जर्जर भैसकेकी आमालाई भेटेर सान्त्वना नै दिनआईन् ।

अझती वृद्धाकी जेठी छोरीले नै भाइहरुलाई आमाको विरुद्ध उचालेर र झगडा लगाएर घरबाट निकाल्नलगाइन् । माकुरालाई उसकै बच्चाले खान्छ भने जस्तै यी वृद्धालाई पनि उनकै सन्तानले रुवाए । आजती वद्धा एक्लैछिन्, रुँदै बडबडाउँदै आफ्नो कालपर्खेर बसेकीछन् ।

सरकारले अब देशका जेष्ठ नागरिकले आफ्नो सन्तानबाट पाएको अवहेलनालाई महसुस गरेर कानुन बनाउन्दैछ । सन्तानको कमाइको १० प्रतिशतआफ्नो मातापितालाई भरण पोषणकालागि दिनै पर्ने नियमल्याउँदैछ । त्यस्तै मातापिताले पनिआफ्नो जीवनकालमै सबै जायजेथा बेचेर सन्तानको घरमा तुम शरणम नहुन दिनका लागि आफ्नो कमाइ या सम्पतिको २५ प्रतिशत आफु बाचुन्जेल बेच्न नपाइने नियम बनाउँदैछ ।

तर मातापताको भरण, पोषणकालागि सन्तानले आफ्नो कमाइबाट दिने १० प्रतिशत रकम सार्है कमभो । बरु यसलाई पनि बढाएर २५ प्रतिशत पुर्याउन सके राम्रो हुन्थ्यो । तर सरकारले नियम बनाएर केही हुदैन जब सम्ममातापिताको सम्पतिमा सन्तानको कुनै हकनलाग्ने र उनीहरुले आफ्नो स्वेच्छाले आफ्नो सम्पति कसैलाई पनिदिने कानुन बनाइदिए सबै वृद्धाश्रम खालिहुन्थे र सम्पतिकै लागिभएपनि सन्तानले आफ्ना मातापिताको हेरचाह र आदर गर्थे होलान् ?

सन्तानले कमाएको सम्पतिमा बाउआमाको कुनै हक नलाग्ने तर बाउआमाले कमाएको सम्पतिमाचाँहि सन्तानको हकलाग्ने ? यो असामान्य र अन्यायहो ।

न्यायभनेको बराबरी हुुनुपर्दछ । छोराछोरीको नाममा रहेको सम्पतिउनीहरुले बेचबिखनगर्दा बाउआमाको सहमतिवा हश्रताक्षर नचाहिने तर बाउआमाको नाममा रहेको सम्पति बेचबिखनगर्दा भने सन्तानको सहमति र हस्ताक्षर दुबै चाहिने ? देशका जेष्ठ नागरिकप्रति राज्यले गरेको यो ठूलो भेदभावहो । वृद्ध, वृद्धालाई भलै सरकारले वृद्धभत्ता दिन्छ तर यो असमानता हो । यसको विरोध सबैले गर्नैपर्दछ भोली आफु पनि वृद्ध हुन्छु भन्ने सोचेर ।

तर सबैभन्दा जरुरी हो यस्ता कूलँघार सन्तानलाई समाजले बहिष्कार गर्ने । जति नै कानुनबलियो र कठोर बनाएपनिमातापिताको मन आफ्ना छोराछोरीकालागि पग्लिहाल्छ । त्यसैले पहिलाको जमाना छोरा या छोरीले आफ्नो जातभन्दाबाहिर या तथाकथिततल्लतो जातमाबिहागर्दा उनीहरुलाई गाउँबाट निकालिन्थ्यो । उनीहरुले छोएको खान्थेनन् जुन सर्वथागलतथियो ।

तर आफ्नामातापितालाई दुव्र्यवहार गर्ने सन्तानलाई सबै आफन्त र समाजले बहिष्कार गर्ने । उनीहलाई कुनै पनिपारिवारिक उत्सव, चाडपर्व, बिहा, ब्रतबन्धअथवा सामाजिक जमघट तथा सार्वजनिककार्यक्रममानबोलाउने । बिन नबोलाएको भनेर सोधे भनितिमीहरुले आफ्नाअभिभावकसँग सन्तानको कर्तव्य पूरा गरेनौं, उनीहरुलाई आफ्नो परिवारबाट निकाल्यौ, वृद्धाश्रम पुर्यायौ त्यसैले हामीपनितिमीहरुको सामाजिक रुपमा सार्वजनिकबहिष्कार गर्दछौं ।

यदि सबैले जसको द्धरमामातापिता या कुनै पनिअशक्त वृद्ध, वद्धा हेपिएका छन् भने तीनकाआफन्त र सन्तानसँगनबोल्ने छिमेकमा छन् भने आऊजाऊनगर्ने तथाकुनै पनिक्रार्यक्रममानबोलाउने वाभागलिननदिने । 
जब सबैले ती सन्तानलाई अपराधी जस्तो व्यवहार गरेर बोल्न छोड्नेछन् वाउनीहरुसँगको सम्बन्ध तोड्नेछन् । तब तिनीहरुलाई आफ्नो गल्ति महसुस् हुनेछ । आफुले गरेको नकामप्रति लज्जावोध हुनेछ र पश्चातापगर्दै आफ्नो अभिभावकसँगमाफीमाग्नेछन् ।

आफुाई जन्मदिने अभिभावकलाई हेलागर्नु, जुन जराको आफु हागाँ र फलहो त्यही रुखको जरालाई काट्नु भनेको सबैभन्दा ठूलो सामाजिक  अपराधहो ।

आफुलाई जन्मदिने आमाको कोखलाई लत्याउने र जिम्मेवारी बोक्ने बाउको काँधलाई टोक्ने सन्तान सबैभन्दा ठूला अपराधीहुन् । आफ्ना जन्मदाताहरुसँग छोराछोरीले गर्ने निर्दयीव्यवहार र बेवास्ता सबैभन्दा घृणित अपराधहो त्यसैले यस्ता सन्तानलाई सामाजिक बहिष्कार गर्नैपर्दछ ।

 

जनकपुरधाम : ‘समुदाय-प्रहरी साझेदारी’ कार्यक्रम अन्तर्गत जिल्ला प्रहरी कार्यालय...

सिरहा : नेपाल रेडक्रस उपशाखा गोलबजारको विधिवत रुपमा भवन शिलान्यास...

जनकपुरधाम । जनकपुरधाम उप–महानगरपालिका र खानेपानी ढल व्यवस्थापन विभाग...

काठमाडौँ : स्वास्थ्य राज्यमन्त्री सुरेन्द्र यादवले अनशनरत प्राध्यापक डा...

काठमाडौँ : नेपालकै सबैभन्दा ठूलो कारागारका रुपमा रहेको केन्द्रीय कारागारमा...

फ्रान्समा सरकार विरोधी आन्दोलन झन् चर्कंदै गएको छ ।...

काठमाडौं । एएफसी यूथ–२३ च्याम्पियनसिप फुटबलका लागि छनोट चरणको खेल...

पौष शुक्ल पूर्णिमादेखि माघ शुक्ल पूर्णिमासम्म गरिने स्वस्थानी व्रत आजदेखि...

सुर्खेत : कर्णाली प्रदेशको राजधानी वीरेन्द्रनगर सुर्खेतमा आइतबार ध्वाँसे चितुवाको...

डोल्पा : डोल्पामा एक थान बुद्धमूर्ति चोरी गरी फरार रहेका...

डडेल्धुरा : डडेल्धुराका दुर्गम बस्तीका सामुदायिक विद्यालय नमूना बन्दै...

भ्रमण टोली आजै स्वीट्जरल्याण्डको जुरिचतर्फ प्रस्थान गर्ने कार्यक्रम रहेको छ...

जनकपुर उपमहानगरपालिका ४ की दुई वर्षिया गौरी शर्मा र...

अब नेपाल राष्ट्र बैंकले सर्वसधारणलाई १ सय दरको भन्दा माथिको...

जनकपुरधाम । मधेशी आयोगको अध्यक्षमा धनुषाका डा विजय दत्तको...

सिरहाको लहानमा आउदो माघ २६ गते भव्य साँस्कृति...

कैलाली । कैलालीको जानकी गाउँपालिका–७ गोलौरीमा प्रेमलाल चौधरीले श्रीमतीको हत्या...

काठमाडौं । चिकित्सा शिक्षा सुधारको माग राखेर १२ दिनदेखि आमरण...

सर्लाही : घरमा बालेको घुरबाट आगलगी हुँदा बलरा नगरपालिका–८...

धनुषाधाम : जिल्लाको पूर्वी उत्तरी क्षेत्रस्थित धनुषाधाममा माघ...

राजविराज । सप्तरीबाट सीके राउत समर्थक चार जना कार्यकर्ता पक्राउ...

लहान । सिरहा जिल्लाको वरियारपट्टी गाउँपालिकाले दोस्रो ऐतिहासिक गाउँसभा...

जनकपुरधाम : जनकपुरधाममा करेन्ट लागेर घटनास्थलमै दुई जनाको...

जनकपुरधाम : राजपा निकट राष्ट्रिय विद्यार्थी संघ जनकपुरका नगर उप-सभापति...

सर्लाही : सर्लाही जिल्लामा आज बिहान भएको छुट्टछुट्टै सवारी...

गोपाल बराल ,बर्दिवास : ‘खाजा खाउँ...लाई, सनेस (कोसेली)...

अछाम : अछामको कमलबजार नगरपालिकामा मोटरसाइकलको ठक्करबाट एक बालिकाको मृत्यु...

काठमाडौं : आफ्नाे माेबाइलकाे पासवर्ड निदिँदा श्रीमतीले श्रीमानलाई जिउँदै...

जनकपुरधाम । प्रदेश २ को उद्योग, पर्यटन, वन तथा वातावरण...

वीरगन्ज : पर्सा जिल्लालाई चैत्र मसान्तसम्ममा खुलादिशा मुक्त जिल्ला घोषणा...

जीतपुर : सवारी दुर्घटना न्युनिकरणकोलागि सवारी साधनहरुको मेकानिकल...

सिरहा : सिरहाको बरियारपट्टी गाउँपालिकामा रहेका सरकारी अस्पतालमा औषधिको...

जनकपुरधाम । प्रदेश २ का उधोग पर्यटन, वन तथा वातावरण...

भारतको जयनगरदेखि जनकपुरधाम सम्म पहिलो चरणमा सञ्चालन गर्न नेपाल सरकारले...

लण्डन । बेलायतकी महारानी एलिजाबेथ द्वितीयका पति फिलिप एक...

काठमाडौं । लेभान्तेलाई पाखा लगाँउदै बार्सिलोना स्पेनिस कप अर्थात कोपा...

काठमाडौं : चिकित्सा शिक्षा सुधारको माग गरेर १६ औं...

वीरगन्ज । अश्वमेध गायत्री महायज्ञको तयारी अन्तिम चरणमा पुगेको छ...

सिरहाको वरियापट्टी गाउँकार्यपालिकाको प्राङगनमा संघर्ष समितिले आज देखि कामकाज प्रभावित...

सर्लाही : देव विकास बैंकसँग मर्जरको प्रकृयामा रहेको सहारा...