ताजा समाचार
जनकपुरमा एक महिलाको रहस्यमय मृत्यु || ट्र्याक्टरको ठक्करले मोटरसाइकल चालकको मृत्यु, १५ जना घाइते || धनुषामा आगलागी हुँदा ७ लाख बढीको क्षति || रामकलेवासँगै साताव्यापी विवाहमहोत्सव सम्पन्न || चुनाव बिथोल्ने गोईतको धम्की || वाम गठबन्धनको कार्यालयमा विष्फोट, फोरमको गाडीमा बम || आजदेखि अन्तराष्ट्रिय मैथिली सम्मेलन सुरु || मधेशी दललाई समानुपातिक मत बढी आउने || विवाह भए लगत्तै जीप दुर्घटना, ‘नवजोडी’सहित ७ जनाको मृत्यु || मतदान केन्द्र नजिकै राखिएको बम निष्क्रिय गरियो || गाडीहरु आज राती १२ बजे अघि नै गन्तब्यमा पुग्नुपर्ने, भोली || कांग्रेस नेता निधिलाई ‘निमोनिया’ || लोकतन्त्रमा मात्र आर्थिक विकास हुन्छः उद्योगपति चौधरी || जर्जियाको एक होटेलमा आगलागी हुँदा ११ जनाको मृत्यु || सबै कर्मचारी चुनावमा खटिएपछि स्वास्थ्य सेवा प्रभावित || नवलपुरमा कांग्रेस उम्मेदवारको जीपलाई लक्षित गरी बम प्रहार || जर्वजस्ती करणी गरेको अभियोगमा बालक पक्राउ || लियोनल मेस्सीले जिते गोल्डेन-सू अवार्ड || यस्ता थिए, जनवादी गायक पाख्रिन || निधिलाई भेटेर भारतीय राजदूतले गरे स्वास्थ्य लाभको कामना || मोहत्सवमा दुई दर्जन पाकेटमार पक्राउ || निधी र महतो विकासभन्दा परिवारबादमा : नेता यादव || रामजानकी विवाह महोत्सव सम्पन्न || मतपत्र आज आउने || फोरम–राजपा प्यानलै विजयी || मधेश आन्दोलनका सहिद परिवारलाई ‘५० लाख’ || कर सप्ताह सम्पन्न, करको दायरा बढाउन सुझाव || धनकुटाका किसानलाई अझै छोएन निर्वाचनले || जिम्बावेमा नयाँ राष्ट्रपतिको शपथ आज, मुगावे पनि सहभागी हुने || दिनमा ३ कप कफी स्वास्थ्यको लागि फाइदाजनक : अध्ययन || धनकुटामा विस्फोट, पैदलयात्री घाइते || श्रीमतीको घाँटी रेटेर हत्या गरी फरार भएका पति पक्राउ || धादिङ र नवलपरासीमा बम फेला || मलेसियालाई नेपाली महिला क्रिकेट टोलीले दियो १०९ रनको लक्ष्य || एनसेलले आयोजना गर्‍यो ‘डिजिटल ज्याम’ || नयाँ रणनीतिका साथ सुरक्षा सर्तकता बढाउँदै प्रहरी || निःशुल्क भोजनको व्यवस्था || मटकोर सम्पन्न || वाम उम्मेदवार यादवको लोहनामा जोडदार स्वागत || मधेश विरोधीलाई ब्यालेटबाट जवाफ दिने अवसर : कार्की ||
चुनावको बाटो

जेठ २८, २०७४

 


किशोर नेपाल


प्रधानमन्त्री देउवाले संसदलाई संवोधनगर्दै पहिले दोश्रो चरणको स्थानीय चुनाव गराउने र त्यसपछि संविधान संशोधनमा प्रवेशगर्ने वताएका छन । व्यवहारिक हिसावले प्रधानमन्त्री देउवाको भनाइ जायज छ । किनभने, सरकार पूर्ण वहुमतका साथ निर्वाचित भएपनि संविधान संशोधन गराउने मत संख्या उ संग छैन । प्रमुख प्रतिपक्षी दल एमाले संविधान संशोधनको विपक्षमा रहेको जानकारी सवैलाई छ । अहिलेका लागि मधेशलाई चुनावमा सरीक गराउन निर्वाचन सम्वन्धी नियमावलीमा संशोधन गरिएको छ ।


नेपाली कांग्रेसका सभापति शेरवहादुर देउवा,निर्धारित समयभन्दा दुइ दिनपछि, प्रधानमन्त्री पदमा निर्वाचित भएका छन । नौ नौ महिनाको आलोपालोमा नेपाली कांग्रेस र माओवादी केन्द्रले सरकारको नेतृत्वगर्ने सहमतिका साथ वनेको गठवन्धन सरकारको दोस्रो चरणको नेतृत्व देउवाले लिएका हुन । 

प्रधानमन्त्री पदमा देउवाको निर्वाचनले वृहत्तर नेपाली समाजमा सन्तुष्टि र असन्तुष्टिका मिश्रित प्रतिक्रिया उत्पन्न गरेको छ । एकथरिले प्रजातन्त्र र लोकतन्त्रका आन्दोलनहरुमा उनको निरन्तरता, निर्णय क्षमता र लोकप्रियताको प्रशंसा गरेका छन । 

अर्काथरीले उनलाई निरंकुश राजाले दुइ पटक असक्षम ठहर्याएका व्यक्ति भनेर आलोचना गरेका छन । निरंकुश राजाले प्रजातान्त्रिक प्रधानमन्त्रीलाई असक्षम भनेकाले उनी ‘असक्षम’ नै हुन भन्ने मानसिकता बोकेका व्यक्तिहरुलाई जवाफ दिइ रहनु आवश्यक छैन । 
विरोधी पक्षले देउवाप्रति लक्षितगर्दै मिडियामा विरोधको अभियान चलाएको छ । पार्टीभित्र रामचन्द्र पौडेलको समूह पनि देउवाकै विरोधमा केन्द्रित छ । देशका स्वनामधन्य र गण्यमाण्य व्यक्तित्वहरुको समूह पनि देउवाबाट सन्तुष्ट देखिएका छैनन । 

निश्चयपनि, देउवाका लागि चौथो पटकको प्रधानमन्त्री पद त्यति सुविधाजनक छैन । शासकीय कौशलका हिसावले प्रजातन्त्र पुनस्र्थापना यताका समयमा देउवा सहितका कुनैपनि प्रधानमन्त्री सफल भएका छैनन ।

उनीहरु एउटा न एउटा वितण्डामा फँसेकै छन । शासकीय नेतृत्व कुशल भएको भए अहिले समाजका हरेक समूहमा सरकारका प्रति यति धेरै वितृष्णा फैलिने थिएन । 

यो वितृष्णाको कारण देउवामात्र नभएर पूरै राजनीतिक समुदाय हो । प्रजातन्त्रको पुनस्र्थापनादेखि संघीय लोकतान्त्रिक गणतन्त्रको एकदशकसम्म जनताले परिवर्तनको थोरैपनि प्रतिफल पाएका छैनन ।

वितृष्णाको विकल्पमा जनताले अलिकति खुशी पाएका भए अहिलेको स्थिति अर्कै हुनेथियो ।
कांग्रेस सभापति देउवाले दोस्रो चरणको स्थानीय तहको निर्वाचन प्रचण्ड नेतृत्वको सरकारको उत्तराधिकारमा पाएका छन ।

कांग्रेस–माओवादी सत्ता वाँडफाँड सम्झौतामा माओवादी नेतृत्वको सरकारले स्थानीय तहको चुनाव गराउने र कांग्रेस नेतृत्वको सरकारले प्रादेशिक र संघीय चुनाव गराउने सहमति भएपनि स्थानीय तहको चुनावमा असन्तुष्ट मधेशलाई समेटन दुइ चरणमा चुनावगर्ने सूत्र निकालियो ।

 तर, मधेशका राजनीतिक दल र समूहहरु स्थानीय तहको निर्वाचनमा सहभागी हुनेमा अझैपनि अन्यमन्यस्क अवस्थामा देखिएका छन ।

 मधेशी राजनीतिको विकासक्रममा राष्ट्रिय जनता पार्टी, नेपालको गठन महत्वपूर्ण राजनीतिक निर्णय थियो । समान उद्देश्य राख्ने स–साना राजनीतिक दलहरुको शक्तिको सदुपयोगका लागि एउटा वृहत्त पार्टीको आवश्यकता थियो । 

राष्ट्रिय जनता पार्टी नेपालले त्यो आवश्यकता पूरा गरेको छ । राजपा, नेपालको गठनपछि स्थानीय तहको चुनावमा मधेशको सहभागिताको आशा जागेको पनि हो ।

शक्तिका हिसावले मधेशका राजनीतिक दल अहिले ओरालो लागेको अवस्थामा छन । दशक अघि भएको मधेश आन्दोलनको राप सेलाइ सकेको छ । 

वर्तमान संविधान जारी भएपछि र त्यसको पूर्व सन्ध्यामा भएको आन्दोलन परिणामहीन भयो ।
 त्यो आन्दोलनका जे जति उपलव्धि भए, ती त्यत्तिकै कचल्टिएर रहेको अवस्था हो यो ।

मधेश आन्दोलन र भारतीय नाकावन्दी बीच देखिएको निकटताले आन्दोलनको हित गरेन ।

काठमाडौंको सरकारले मधेशका नेताहरुको कुरा सुन्न चाहेन । मधेशका नेताहरुले सरकारलाई मधेशको कुरा सुन्न वाध्य गराउन सकेनन । विना मधेशको नेपाल पनि हुन सक्दछ भन्ने घमण्ड लियो सरकारले । प्रदेश नम्वर दुइका निवासीहरुको राष्ट्रियतामाथि नै प्रश्न उठाइयो । 

तै पनि, मधेशका नेताहरुले विवेक गुमाएनन । उनीहरु अहिलेसम्म पनि गन्तव्यमा पुग्ने बाटोको खोजीमा छन । समयको यो खण्डमा उनीहरुले त्यो बाटो भेटन पनि सक्नेछन । अहिले नै यसै हुन्छ भन्न सकिदैन ।

जतिबेला सम्म मधेश आन्दोलनको रुपमा थियो यो सुदृढ र सुगठित थियो । अहिले आन्दोलन छैन ।
 आन्दोलन जनताले धान्ने हो । तर, जनता सँधै आन्दोलनमा रहन सक्दैन । 

अहिले मधेशको राजनीति सुस्ताएको छ । दलहरु वीचको आपसी मनोमालिन्य वाहिर देखिन थालेकोछ । महन्थ ठाकुरको नेतृत्वमा राष्ट्रिय जनता पार्टी, नेपालको उदय हुनु मधेश राजनीतिका लागि सहज अवस्था हो । 

महन्थ ठाकुर त्यस्ता लोकतन्त्रवादी नेता हुन जसले राजनीतिका सैध्दान्तिक आदर्शको खडेरी परेको अहिलेको जमानामा पनि ती अवधारणाहरुलाई अँगालेका छन ।

 अनुभवले खारिएका महन्थमा लोभ र स्वार्थन्धता छैन । त्यसो हुँदो हो त उनले आपूmले जीवन विताएको कांग्रेस र गिरिजाप्रसाद कोइरालाको नेतृत्वको छहारी छाडने थिएनन ।  

तर, राजनीतिमा आदर्शका कुरा उदाहरणका रुपमा मात्र लिइन्छन । महन्थको नेतृत्वमा राजपाको उदयलेधेरैलाई उद्वेलित वनाएको छ ।

राजनीतिक तरंगहरु कति लामो समयसम्म तानिने हुन त्यसको टुंगो नभएपनि मधेशको राजनीति पक्कै पनि ध्रुवीकृत भएको छ । 
ध्रुवीकृत पक्षहरुको राजनीतिक उद्देश्य एउटै भएपनि दुइवटा अवस्था उत्पन्न भएकोले संशय उठनु स्वाभाविक भएकोछ ।

प्रधानमन्त्री देउवाले संसदलाई संवोधनगर्दै पहिले दोश्रो चरणको स्थानीय चुनाव गराउने र त्यसपछि संविधान संशोधनमा प्रवेशगर्ने वताएका छन ।

 व्यवहारिक हिसावले प्रधानमन्त्री देउवाको भनाइ जायज छ । किनभने, सरकार पूर्ण वहुमतका साथ निर्वाचित भएपनि संविधान संशोधन गराउने मत संख्या उ संग छैन । 

प्रमुख प्रतिपक्षी दल एमाले संविधान संशोधनको विपक्षमा रहेको जानकारी सवैलाई छ । 
अहिलेका लागि मधेशलाई चुनावमा सरीक गराउन निर्वाचन सम्वन्धी नियमावलीमा संशोधन गरिएको छ ।

 प्रधानमन्त्रीको वचनलाई विश्वासको आधार मानेर राजपा नेपाल र अन्य असन्तुष्ट समूहले स्थानीय तहको चुनावमा भागलिनु अस्वाभाविक हुने छैन । 

केही मधेशी नेताहरुले चेतावनी दिए झैं मधेशमा अहिले नै आन्दोलनको आँधीवेहरी आउने परिस्थिति छैन ।

 संयुक्त मधेशी मोर्चाको एउटा पक्ष चुनावमा सहभागी भै सकेको अवस्थामा राजनीतिक परिणाम भनेजस्तो नआउन सक्दछ ।

राजपा, नेपाल चुनावमा सहभागी भएन भने, खण्डित भएपनि चुनावमा त्यसको असर त पर्छ नै । यसबाट कसैको हित हुँदैन । विभिन्न संचार माध्यम मार्फत दुइ नम्वर प्रदेशका जनताको चुनावमा भागलिने उत्कट अभिलाषा प्रकट भइ सकेको छ । जनताको यो अभिलाषालाई सम्मानगर्नु राजपा नेपालको दायित्व हो । 

भोलिका दिनमा प्रधानमन्त्री देउवाको वचनवध्दताका विपरित संविधान संशोधन भएन भने स्थानीय तहमा प्रतिनिधित्वगर्ने निर्वाचित प्रतिनिधिहरुको राजनीतिक प्रभावकारिताको उपयोग आन्दोलनमा गर्न सकिन्छ । आन्दोलनको उकालो उक्लिन यो एउटा भरपर्दो सिंढी हुनेछ । 

अहिलेको राजनीतिक मौसम मधेशको परिस्थितिमा सुधार ल्याउन अनुकूल देखिएको छ । मधेशका राजनीतिक दलहरुले यो अनुकूलताको उचित उपभोग गर्न सके भने मधेशको साँचो इतिहास लेखिनेछ । 
मधेशसंग मधेशी दलहरुमात्र जोडिएका छैनन, यसको पृष्ठभूमिमा नेपाली कांग्रेसको पनि अहम भूमिका रहेको छ । 

इतिहासको अध्ययन नगरी मधेशको विश्लेषणगर्न सकिदैन ।
नेपालमा जतिपनि आन्दोलन भएका छन त्यसको जरो मधेशमा गाडिएको छ । 
यो तथ्यलाई कसैले विर्सिनु हुँदैन । मधेशले राष्ट्रिय तहका सवै आन्दोलनलाई सफल निष्कर्षमा पुर्याएको छ । तर, मधेशले आफनो अधिकारका लागि शुरु गरेको अभियान विगत एक दशकदेखि नै कचल्टिएको छ ।

 मधेशसंग सम्वन्धित प्रश्नको जवाफ स्थानीय तहको निर्वाचनले दिनेछ । यो निर्वाचनले नै मधेश समस्या समाधानको बाटो पनि खोल्नेछ ।

जनकपुरमा शनिबार बिहान एक महिलाको रहस्यमय अवस्थामा शव भेटिएको छ...

गौशाला : महोत्तरी जिल्लाको बलवा नगरपालिका–७ मा गएराति एक ट्र्याक्टरले...

धनुषा । धनुषामा शुक्रबार राति आगलागी हुँदा एउटा घर...

जनकपुरधाम । रामकलेवा कार्यक्रम गरी साताव्यापी...

जनकपुरधाम । स्वतन्त्र तराईमा बन्दूकको बलमा टिकेको अवैध नेपाली शासनलाई...

लहान । सिराहा जिल्लाको मिर्चैया नगर पालिकाको वडा नम्बर ५...

जनकपुरधाम । १९ औ अन्तराष्ट्रिय मैथिली सम्मेलन आज शनिवार जनकपुरमा...

जनकपुरधाम । प्रदेश नम्बर २ को ३२ प्रतिनिधि सभा र...

रुकुम । रुकुम पश्चिमको मुसिकोट नगरपालिका ६ मा शुक्रबार...

धादिङ । दक्षिणी धादिङको गजुरी गाउँपालिका वडा नं ५ स्थित...

काठमाडौं । आजराति १२ बजेअघि नै आफ्नो गन्तव्यमा पुग्न सरकारले...

काठमाडौं । नेपाली कांग्रेसका नेता विमलेन्द्र निधिमा निमोनिया देखिएको...

धनगढी । वरिष्ठ उद्योगपति विनोदकुमार चौधरीले लोकतन्त्रमा मात्र देशलाई आर्थिक...

काठमाडौं । जर्जियाको एक होटेलमा आगलागी हुँदा ११ जनाको...

बैतडी । बैतडीमा अधिकांश स्वास्थ्यकर्मी निर्वाचनमा खटिँदा स्वास्थ्य सेवा...

काठमाडौं । नवलपरासीको पूर्वी क्षेत्र नवलपुरका कांग्रेस उम्मेदवारलाई लक्षित गरी...

गाईघाट, उदयपुर : जर्वजस्ती करणी गरेको अभियोगमा प्रहरीले एक युवकलाई...

काठमाडौं । स्पेनिस ला लिगा क्लब बार्सिलोनाका स्टार स्ट्राइकर लियोनल...

नारायण ढुंगाना :चितवन, मंसिर ६ । ‘नेतालेमात्रै हुँदैन, विश्व बदल्ने...

काठमाडौं । राजधानीको ओम अस्पतालमा उपचार गराइरहनु भएका नेपाली कांग्रेस...

जनकपुरधाम । रामजानकी विवाह पञ्चमी महोत्सवको अवसरमा प्रहरीले जनकपुर बजारबाट...

जनकपुरधाम । धनुषा क्षेत्र नम्बर ३ मा वाम गठबन्धनबाट उम्मेदवार...

जनकपुरधाम । रामायणमा वर्णित त्रेता युगमा मार्र्ग शुक्ल पञ्चमीका दिन...

जनकपुरधाम । पहिलो चरणको मतदानको तयारी पुरा भए लगतै दोस्रो...

राजविराज । जिल्ला समन्वय समिति(जिसस) सप्तरीमा फोरम–राजपा गठबन्धनको पुरै प्यानल...

जलेश्वर ।राष्ट्रिय जनता पार्टी(राजपा)नेपालले मधेश आन्दोलनका सहिदहरुको परिवारलाई ५०–५० लाख...

काठमाडौं । छैटौं राष्ट्रिय कर सप्ताह बिहीबार सकिएको छ...

धनकुटा । प्रदेश र प्रतिनिधिसभा सदस्य पदका लागि मतदानको...

हरारे । जिम्बावेका पूर्व उपराष्ट्रपति एमर्सन मनाङ्गावालाई आज राष्ट्रपतिको...

काठमाडौं । गर्भवती महिलाबाहेक अन्य मानिसले दिनमा ३ कप कफी...

धनकुटा । अज्ञात समुहले आज बिहान धनकुटाको फुङसुवा खोलामा बम...

लहान । श्रीमतीको घाँटी रेटेर हत्या गरी फरार रहेका श्रीमानलाई...

काठमाडौं । धादिङ र नवलपरासीमा बम फेला परेको छ...

काठमाडौं । टि–२० महिला विश्वकप क्रिकेट छनोट प्रतियोगिताअन्तर्गको चौथो खेलमा...

काठमाडौं । एनसेलले आफ्नो सेवालाई थप प्रभावकारी बनाउन ‘डिजिटल...

जनकपुरधाम । आसन्न चुनावलाई लिएर धनुषा प्रहरीले नयाँ रणनिति तहत...

जनकपुरधाम । रामजानकी विवाहमहोत्सवको अवसर पारेर भगवती दीनानाथ ट्रष्ट जनकपुरले...

जनकपुरधाम । रामजानकी विवाहमहोत्सवको पूर्वसन्ध्यामा बुधवार मटकोर सम्पन्न भएको छ...

जनकपुरधाम । धनुषा क्षेत्र नम्बर–३ ...

जनकपुरधाम । संघिय समाजवादी फोरम नेपालका तर्फबाट धनुषा क्षेत्र नम्बर...