Sun, 21 Oct 2018
ताजा समाचार
दुर्घटनामा पाँचको मृत्यु || करेन्ट लागेर बालकको मृत्यु || धनुषाको नौवाखोरमा सरसफाई || आठ महिने सोनालीका हत्याका फरार अभियुक्त सुनसरीबाट पक्राउ || मुसहरको सामूहिक टीका || खुकुरी प्रहार गरी युवकको हत्या || आज शुक्ल सप्तमीका दिन फूलपाती भित्रयाउँदै || आखिर नारीलाई राजदेवी मन्दिरमा निषेध किन ? || सुपथ मुल्यको पसलमा उपभोक्ताको भीड || शिक्षाविद् सम्मानित || वडा अध्यक्षले बाँडे चामल || लोप हुदै झिझिया || लडेर मजदूरको मृत्यु || ५ वर्ष भित्र जनकपुरको कायापलट गर्छुः नेता महतो || पिपल प्रमोटको १० औं साधारण सभा सम्पन्न || दशैंको अवसरमा शुभकामना आदानप्रदान || आसमानमा हरिश्चन्द्र || संघीयता सफल पार्न चुनौती || बलात्कारपछि बालिकाको हत्या, २ पक्राउ || प्रदेश प्रहरी विधेयक पारित || नेपाल प्रेस युनियन रौतहटको अध्यक्षमा पुरी,सचिमा मिश्र || चन्द्रनिगाहपुरमा आज लाईभ कन्सर्ट || प्रदेश २ को सुरक्षा सल्लाहकारमा कायस्थ || आज प्रदेश प्रहरी विधेयक पास हुने || खेलाडीको संरक्षण प्रदेश सरकारले गर्छः मुख्यमन्त्री राउत || दाहालका नजरमा यी हुन् सरकारका महत्वपूर्ण उपलब्धि, ‘ठन्डा दिमागले सोच्नोस्’ || पत्रकार हत्याको प्रमाण सुरक्षित, छानबिन गर्न साउदीको टोली इस्तानबुलमा || शिरीषले जिते ८औं ओपन वाटर स्वीमिङ च्याम्पियनसिप || दुई समुह बीच झडप हुँदा एकको मृत्यु || सातौ अन्तराष्ट्रिय बालिका दिवस मनाइयो || सरकारसित संवादका लागि मोर्चाको वार्ता टोली सार्वजनिक || जीतपुरमा सार्वजनिक पुस्ताकालय || आँखा शिविरमा सयभन्दा बढी मोतियाबिन्दू || गुणस्तरीय शिक्षा पहिलो प्राथमिकता || ५१ सदस्यीय दलित फोरम गठन || दशैतिहारलाई लक्षित गरी सुलभ मुल्यको पसल || शिक्षा समन्वय इकाइका प्रमुख घुस सहित पक्राउ || महिलाको मृत्यु || लाखौँ ठगेर दम्पती फरार || बम आक्रमणमा दोषी ठहर गर्दै १७ जनालाई मृत्युदण्ड ||
राजधानी र भाषाको विवादमा फस्दै प्रदेश नं २

टुडे समाचारदाता माघ २९, २०७४

जनकपुरधाम   ।   प्रादेशिक   राजधानी   र   भाषाको  विषयलाई  लिएर  प्रदेश  नं  २  मा  चुलिँदै गएको विवादले अझै समाधानको बाटो पहिल्याउन सकेको छैन ।सरकारले    जनकपुरधामलाई    अस्थायी    राजधानी   घोषणा   गरेदेखि   राजधानीको   र   प्रदेशसभा  सदस्यले  शपथ  लिएपछि  भाषाको  विवाद चुलिँदै गएको हो ।राजधानीका  लागि  वीरगञ्जमा  आन्दोलन  र  भाषाको  प्रयोगका  लागि  आठ  जिल्लामध्ये  छ  वटा  जिल्लामा  भाषिक  चर्चा  परिचर्चा  र  विरोधका कार्यक्रम दिनप्रतिदिन भइरहेको छ ।राष्ट्रिय      जनगणना      २०६८      को      तथ्यांकअनुसार प्रदेश नं २ को आठ जिल्लामा मैथिली भाषी ४५.३० प्रतिशत, भोजपुरी भाषी १८.५८ प्रतिशत र हिन्दी भाषी ०.१२ प्रतिशत रहेका  छन्  ।  विवाद  चुलिनुका  कारणमध्ये  कतिपय प्रदेशसभा सदस्यले मातृभाषामा शपथ लिने बेलामा आफ्नो मातृभाषालाई बेवास्ता गरी अन्य भाषालाई मातृभाषा भनी उल्लेख गर्नुलाई मानिएको  छ  ।  शपथका  दिन  १०७  प्रदेशसभा  सदस्यमध्ये  मैथिली  भाषामा  ४७,  भोजपुरी  भाषामा २५, नेपाली भाषामा २४ र ११ जनाले हिन्दी भाषामा शपथ लिएका थिए ।हिन्दी भाषामा शपथ लिनेमध्ये अधिकांशको मातृभाषा  मैथिली  रहेको  अवस्थामा  हिन्दीमा  शपथ  लिनुको  अर्थ  के  थियो  ?  भन्ने  प्रश्नले  मैथिली  मातृभाषीबीच  चिन्ताको  विषय  बनेको  बेलामा नै मैथिली भाषामा शपथ लिएकामध्येबाटै एक जना सदस्यले प्रदेशसभाको प्रथम बैठकमा हिन्दीमा  बोलेपछि  मातृभाषाको  उपेक्षा  गर्ने  सदस्यलाई लक्षित विरोधका स्वर र कार्यक्रमले निरन्तरता पाएको देखिएको छ ।मिथिला क्षेत्रको भाषा मैथिली हो । प्राचीन मिथिलाको  मातृभाषा  मैथिली  रहेको  दाबी  विद्वानहरूको   छ   ।   वाल्मिकी   रामायणको   सुन्दरकाण्डको श्लोक १८ मा उल्लेख गरिएको अनुसार  रावणले  सीतालाई  हरण  गरी  अशोक  बाटिकामा  राखेका  बेला  हनुमानले  सीतासँग  मैथिली मातृभाषामा संवाद गरेका थिए । संस्कृत भाषामा कुरा गरेमा रावणका गणले सरल ढंगले बुझ्ने  भएकाले  एकआपसमा  बुझिने  भाषाको  प्रयोग गर्नु बाध्यता रहेको थियो ।डा   दुर्गानन्द   झाद्वारा   लिखित   मैथिली   साहित्यको  ।।।इतिहास’  नामक  पुस्तकअनुसार  मिथिलाको  अस्तित्व  वेदकालदेखि  नै  रहेको  छ  ।  वेद,  पुराण,  उपनिषद,  मिमांशामा  वर्णित  वातावरण  ,  वनस्पति,  जीवजन्तु,  मिथिलासँग  मेल   खान्छन्   ।   जनक   वंशको   उदयपछि   विधिवत्रूपमा मिथिला राज्यको स्थापना भएको थियो  र  जसको  राजधानी  जनकपुरधाम  रहेको  थियो । इतिहासकारले जनक वंशको कार्यकाल इसापूर्व ३००० देखि ६०० सम्म उल्लेख गरेका छन् । यसबीचमै सीताको जन्म भएको थियो । कोशी, कमला, वाग्मती, गण्डकी तथा गंगाजस्ता नदीको  मध्यमा  रहेको  यस  भूमिलाई  तीरभूक्ति  अर्थात तीनतिरबाट घेरिएको भनिन्छ ।आठौँ   शताब्दीमा   लिखित   सिद्ध   ग्रन्थ   मैथिली  भाषामा  रहेको  छ  ।  त्यस  बेलाका  डाक, भास, भुसुप्पालगायत सिद्ध कविका दोहा तथा  गान  अहिले  उपलब्ध  छ  ।  यी  स्रष्टाका  अधिकांश  रचना  नेपालका  तराई  भूमिमा  प्राप्त  भएको छ । भारोपेली भाषा समूहको भाषामध्ये सबैभन्दा   प्राचीन   ग्रन्थ   ज्योतिश्वरको   धु्रत   समागम मैथिली भाषामा लिएको उपलब्ध छ 

Comment Box

कावासोती : पूर्व पश्चिम राजमार्गअन्तर्गत नवलपरासीको मध्यविन्दु नगरपालिका–११ अरुणखोलामा...

राजविराज : सप्तरीको राजगढ गाउँपालिका–३ कट्टीमा करेन्ट लागेर शनिबार...

जनकपुरधाम । धनुषाको हँसपुर नगरपालिका वडा नं. ७ को...

जनकपुरधाम । महोत्तरीको औरही नगरपालिकाका ८ महिने शिशु सोनालिका चौधरी...

बर्दिवास : महोत्तरी जिल्लाको बर्दिवास नगरपालिका–१४ स्थित एकीकृत नमूना...

उर्लाबारी : मोरङको पथरीशनिश्चरे–८ स्थित शुक्रबारेमा गए राति एक...

जनकपुरधाम । प्रत्येक वर्ष...

जनकपुरधाम । हिन्दू धर्ममा नारीलाइ शक्ती स्वरुपको रुपमा पुजा गरिन्छ...

जीतपुर । बाराको जीतपुरस्थित सुपथ ...

गौशाला । महोत्तरी गौशाला ११ स्थित लोकहरि स्मृति...

गौर । प्राचीन कालदेखि नै महिलाहरुले खेलिदै आएको झिझिया...

लहान । सिरहाको नरहा गाउँपालिका–२ स्थित हिमालय सुगर मिलको...

जनकपुरधाम । पिपल प्रमोट सेन्टर जनकपुरको ...

जनकपुरधाम । हिन्दुहरुको महान चार्डपर्व ...

जनकपुरधाम । करिब दुुई दशकदेखि तराईका जिल्लाहरुमा समाज विकासको क्षेत्रमाा...

राजविराज । प्रदेश २ का भूमी व्यवस्था, कृषि तथा...

जनकपुरधाम । प्रदेश २ को प्रदेश सभाले शनिवार ...

चन्द्रपुर । नेपाल प्रेस युनियन रौतहटको अध्यक्षमा यादवराज पूरी निर्वा्चित...

चन्द्रपुर । रौतहटको चन्द्रनिगाहपुरमा लाईभ कन्सर्ट कार्यक्रम हुने भएको...

जनकपुरधाम ।प्रदेश सभा २ ले ...

जनकपुरधाम । मुख्यमन्त्री लालबाबु राउतले राज्यको उदासिनताको कारण खेलाडीहरु निरुत्साहित...

काठमाडौं । नेपाल कम्युनिस्ट पार्टी (नेकपा)का अध्यक्ष पुष्पकमल दाहालले वर्तमान...

काठमाडौं । टर्कीका अधिकारीहरुले साउदी अरबका पत्रकार जमाल खसोगी हत्या...

पोखरा । ओलम्पियन शिरीष गुरुङले शुक्रबार पोखराको फेवातालमा सम्पन्न ८औं...

जनकपुरधाम ।सरकारसित वार्ताका लागि जनतान्त्रिक तराई मुक्ती मोर्चाले विहिवार वार्ता...

जीतपुर । युवाहरुमा बढ्दो पुस्ताकालयप्रति ...

गौर । संघीय समाजवादी फोरम नेपाल जिल्ला कार्य समिति...

जीतपुर । बाराको जीतपुरमा पहिलोपटक ...

भोजपुर । ट्याक्टरबाट खसेर टेम्केमैयङु गाउँपालिका–९ वलौटे भञ्ज्याङमा...

नवलपरासी । पूर्वी नवलपरासीको कावासोती नगरपालिका–८ का एक...

कायरो । इजिप्टको एउटा सैनिक अदालतले १७ जनालाई बम...